معماری تازه حمل در بزرگ‌ترین معدن سنگ آهن؛ گهرزمین با IPCC به استقبال تولید ۲۰ میلیون تنی رفت

معماری تازه حمل در بزرگ‌ترین معدن سنگ آهن کشور؛ گهرزمین به سمت فناوری IPCC رفت

به گزارش بخش خبری رونما، به نقل از ماین‌نیوز، نماد اقتصاد و روزنامه ایران،

شرکت معدنی و صنعتی گهرزمین به‌عنوان بزرگ‌ترین معدن سنگ آهن کشور، گامی اساسی برای تغییر معماری حمل مواد معدنی برداشته و اجرای فاز نخست پروژه IPCC (In-Pit Crushing and Conveying) را با انعقاد قراردادی با شرکت بین‌المللی مهندسی ایران (ایریتک) کلید زده است. این پروژه که یکی از راهبردی‌ترین طرح‌های صنعت معدن ایران محسوب می‌شود، با هدف پشتیبانی از تولید سالانه ۲۰ میلیون تن سنگ‌آهن و کاهش وابستگی به ناوگان عظیم کامیون‌های فوق‌سنگین تعریف شده است.

با گذشت زمان و عمیق‌تر شدن معدن گهرزمین که بیش از ۴۸۰ میلیون تن ذخیره باقی‌مانده دارد، هزینه‌های حمل مواد با سیستم سنتی «کامیون و شاول» به‌شدت افزایش یافته است. بر اساس مطالعات انجام‌شده، در صورت ادامه این روند، در سال‌های میانی و پایانی عمر معدن، به ۳۰۰ دستگاه کامیون ۱۳۶ تنی با سطح آمادگی ۸۰ درصد نیاز خواهد بود که تأمین و نگهداری آنها در شرایط تحریم و محدودیت‌های ارزی، چالشی بزرگ محسوب می‌شود.

IPCC چیست و چه مزیتی دارد؟

سیستم In-Pit Crushing and Conveying یا همان سنگ‌شکنی و انتقال مواد با نوار نقاله از داخل معدن، یک فناوری نوین در صنعت معدن‌کاری است که به‌جای حمل تمام‌مسیر مواد توسط کامیون، عملیات خردایش را در نزدیکی محل استخراج انجام داده و سپس مواد را از طریق نوار نقاله به مقصد (کارخانه فرآوری یا دپوی باطله) منتقل می‌کند.

این روش مزایای متعددی نسبت به حمل سنتی دارد که از جمله می‌توان به کاهش مصرف سوخت، کاهش انتشار گازهای گلخانه‌ای، کاهش هزینه‌های تعمیرات و استهلاک و افزایش ایمنی اشاره کرد. بر اساس پژوهش‌های داخلی در زمینه بهینه‌سازی حمل در معادن روباز، روش‌های نوین انتقال مواد نظیر نوار نقاله می‌توانند مصرف انرژی را به شکل محسوسی کاهش دهند.

جزئیات فاز نخست پروژه گهرزمین

بر اساس فراخوان منتشرشده شرکت گهرزمین، فاز نخست این پروژه با ظرفیت بهره‌برداری ۱۴ هزار تن باطله در ساعت طراحی شده است و شامل دو دستگاه سنگ‌شکن با ظرفیت اسمی ۷ هزار تن در ساعت، سه نوار نقاله اصلی و یک اسپریدر (دستگاه انباشت مواد) برای دپوی باطله می‌شود. این فاز به‌صورت EPC (مهندسی، تأمین و ساخت) توسط شرکت ایریتک اجرا خواهد شد.

در فاز دوم این پروژه، سنگ‌شکن‌ها به داخل پیت (گودال معدن) منتقل می‌شوند تا سیستم به یک In-Pit واقعی تبدیل شود و مسیر حرکت کامیون‌ها باز هم کوتاه‌تر شود.

تأثیر راهبردی بر صنعت معدن ایران

پروژه IPCC گهرزمین را نمی‌توان تنها یک پروژه تجهیزاتی دانست؛ این طرح در واقع تغییری در معماری حمل مواد معدنی و رویکردی جدید به بهره‌وری در صنعت معدن کشور است. با کاهش وابستگی به کامیون‌های وارداتی، این پروژه به نوعی افزایش تاب‌آوری تولید در برابر تحریم‌ها و محدودیت‌های ارزی محسوب می‌شود.

کارشناسان صنعت معدن معتقدند که با توجه به عمیق‌تر شدن معادن بزرگ کشور نظیر مس سرچشمه و سونگون، استفاده از فناوری‌های نوین حمل مانند IPCC، دیگر یک انتخاب نیست، بلکه یک ضرورت اقتصادی و راهبردی است. مطالعات انجام‌شده در معدن مس سونگون نیز نشان داده که سیستم‌های خردایش و نوار نقاله داخل پیت، بهترین گزینه از منظر فنی، اقتصادی و زیست‌محیطی هستند.

با اجرای موفقیت‌آمیز این پروژه در گهرزمین، زمینه برای مهاجرت صنعت معدن ایران از سنت به مدرنیته و حرکت به سمت معدن‌کاری کم‌هزینه، کم‌مصرف و پایدار فراهم خواهد شد.