وزارت خارجه ایالات متحده با اشاره به افزایش تهدید حملات مسلحانه در بحرین، هشدار امنیتی برای شهروندان آمریکایی ساکن یا در حال سفر به این کشور صادر کرد و از آنها خواست هوشیاری خود را افزایش دهند و به دقت اخبار امنیتی و اطلاعات پروازها را پیگیری کنند.
این اطلاعیه به شهروندان توصیه میکند که هشدارهای امنیتی احتمالی را پیگیری کنند و برای مواجهه با شرایطی مانند لغو پروازها، بسته شدن حریم هوایی یا اختلال در سفرها آمادگی داشته باشند. اطلاعیه همچنین به شهروندان یادآوری میکند که اقدامات احتیاطی بیشتری انجام دهند تا از خطرات احتمالی کاهش یابند.
این هشدار در شرایطی صادر شده است که نگرانیهای امنیتی در بحرین همچنان پابرجاست و وزارت خارجه آمریکا از شهروندان میخواهد که با آگاهی از آخرین وضعیت امنیتی، اقدامات لازم را انجام دهند و از سفرهای غیرضروری در مناطق پرخطر خودداری کنند.
در جریان جنگ با ایران، حدود یکچهارم ناوگان پیشرفتهترین پهپادهای رزمی ایالات متحده از بین رفتهاند. این گزارش توسط پایگاه خبری‑تحلیلی مشرق نیوز منتشر شده است.
علیرضا زارعی، استاد دانشگاه صنعتی شریف، در ویژهبرنامه «سمفونی ایران» اعلام کرد که پس از حمله دشمن به این دانشگاه، تلاشها برای تداوم فعالیتهای آن به جریان افتاد. او تأکید کرد که پرچم این مجموعه علمی هرگز پایین نخواهد آمد.
این استاد دانشگاه افزود که تنها چند روز پس از هجوم یادشده، سایت دانشگاه شریف مجدداً راهاندازی و فعال شد تا نشانهای از استمرار فعالیتهای آن باشد.
فرمانده پیشین نیروی دریایی سپاه اخیراً اظهار داشت که اسرائیل ممکن است در دو پرونده مهم دخیل بوده باشد، که این موضوع بار دیگر گمانهزنیها درباره این رویدادها را برانگیخته است. وی گفت این اظهارات به تازگی مطرح شدهاند و نشان میدهد که دخالت ادعایی میتواند بر درک پیشینه این حوادث تأثیر بگذارد.
این اظهارات بحثهایی را درباره دامنه و انگیزههای احتمالی پشت این حوادث دوباره زنده کرده است، هرچند سخنران به ارائه جزئیات بیشتر درباره شواهد خاص یا زمانبندی نپرداخت. ناظران اشاره میکنند که این اظهارات لایهای جدید به بحثهای جاری درباره شرایط پیرامون این دو پرونده میافزاید.
جلسه تخصصی انجمن جامعهشناسی همدان با حضور محمد مبارکی و ارائه کیانا اشتری به بررسی تکوین جامعه مدنی در ایران پرداخت. اشتری گفت که اقتصاد رانتی و جامعه مبتنی بر هراس پیش از مشروطه به تفکر پارلمانی انجامید، اما انجمنهای اولیه به دلیل موانع نهادی، ساختارهای غیردموکراتیک را بازتولید کردند. این پژوهش، شکلگیری جامعه مدنی را در بستر تجارت بینالملل، شوکهای محیطی قرن پانزدهم قفقاز و رقابت روسیه و بریتانیا تحلیل کرد.
اشتری ابتدا به ابعاد نظری جامعه مدنی و ضرورت بررسی تاریخی آن اشاره کرد و سپس به جغرافیای قدرت و موازنه قدرتها در قفقاز و دریای سیاه در قرن پانزدهم پرداخت. او توضیح داد که چگونه تجارت بینالملل، روابط میان تجار، علما و دربار و رقابت امپراتوریها به نابرابریهای قانونی، اقتصاد رانتی و مهاجرتهای فکری انجامید و زمینهساز خرد رهاییبخش و تفکر پارلمانی شد. با این حال، او بر پارادوکسی تاکید کرد که انجمنهای اولیه و هستههای جامعه مدنی، به دلیل ساختارهای پنهان و موانع نهادی، گاه خود به بازتولید الگوی غیردموکراتیک تبدیل شدند.
در ادامه، اشتری مدلی از جهانگردی در قرن پانزدهم و اوایل قرن نوزدهم ارائه کرد که به زایش ادبی، فرهنگی و تفکر انتقادی انجامید و مطالبات جدید را شکل داد. او نشان داد که هستههای اولیه نهادهای مدنی توسط طبقات متوسط و بالای جامعه شکل گرفتند و به تفکر پارلمانی و اصلاحات منجر شدند، هرچند این روند را به صورت غیرخطی و به عنوان سازوکاری متفاوت بررسی کرد. او همچنین به رقابت روسیه و بریتانیا، مناسبات منفعتطلبانه علما و دربار، ظهور جریانهای نوین دینی و کشاکش نیروهای اجتماعی اشاره کرد و توضیح داد که انجمنهای متنوع در ایران، با ساز و کارهای پنهان خود، مانعی برای جامعه مدنی دموکراتیک شدند و به ایجاد ساختار یافتهای غیردموکراتیک منجر گشتند.
مدیرعامل بورس انرژی ایران اعلام کرد که شهروندان با دریافت کد سجام و کد سهامداری و استفاده از کارگزاریها میتوانند در معاملات گواهی سپرده نفت خام شرکت کنند. مصوبه اخیر هیئت دولت، استفاده از گواهیهای سپرده نفت خام و میعانات گازی را تصویب کرد و چارچوبی تازه برای مشارکت عمومی در اقتصاد انرژی ایجاد کرد. هدف این سازوکار، امکان بهرهمندی مردم از درآمدهای نفتی و تأمین مالی طرحهای توسعهای بالادستی صنعت نفت است.
محمد نظیفی توضیح داد که دو گروه معاملاتی پیشبینی شده است. گروه اول به نفت ذخیرهشده در مخازن مربوط میشود که بر اساس آن گواهی سپرده صادر میشود و گروه دوم به نفت قابل تحویل در آینده اختصاص دارد که به شکل اوراق سلف نفتی عرضه خواهد شد. شرکت ملی نفت ایران گواهیها را صادر میکند و این اوراق توسط پالایشگاهها و خریداران داخلی و خارجی خریداری خواهند شد، که مسیر فروش جدیدی را ایجاد میکند. سرمایهگذاری مردم در این اوراق حداقل مشخصی ندارد، اما تحویل فیزیکی نفت شرایط خاص خود را خواهد داشت.
اجرای این طرح در انتظار ابلاغ آییننامه دولت است و با دستور وزیر اقتصاد و حمایت سازمان بورس و اوراق بهادار، انتظار میرود فرایند به سرعت پیش برود. نظیفی تأکید کرد که دسترسی مردم به بازار و اقتصاد نفت خام، دستاورد اصلی این فرایند است و این معماری جدید میتواند در سایر بخشهای حاملهای انرژی نیز تسری یابد.
قتل سوگند بار دیگر مسئله خشونت علیه زنان و دختران را به کانون توجه عمومی تبدیل کرده و بحث گستردهای را درباره این که آیا قانون حمایتی جدید میتواند جلوی موارد آینده را بگیرد، برانگیخته است. پس از هر قتل، فشار عمومی معمولاً به جای بررسی علل عمیق، به نبود یک قانون خاص指向 میشود. کارشناسان میگویند این تمرکز صرفاً حقوقی ناکافی است، زیرا ایرانیان امنیت را عمدتاً با پاسگاه و عدلیه تعریف میکنند و این نگاه نمیتواند پیچیدگیهای اجتماعی را حل کند.
عوامل فرهنگی این خشونت در سنتهای پدرسالارانه، تفسیرهای نادرست دینی و هنجارهای طایفهای ریشه دارد که میتوانند آزار را در برخی جوامع مشروعیت ببخشند یا حتی آن را تأیید اجتماعی کنند. دکتر مجید ایرانشاهی با اشاره به این که فرهنگ میتواند استراتژی را ببلعد، نشان میدهد که ارزشهای نهادینهشده بر هر اقدام رسمی غلبه میکنند. دکتر علی رضاقلی نیز یادآور میشود که ایرانیان امنیت را عمدتاً از طریق نهادهای انتظامی و قضایی درک میکنند و این طرز فکر، تغییر فرهنگی را نادیده میگیرد.
یک راهکار چندلایه پیشنهاد میشود: بازنگری مسائل زنان با نگاه فقهی متناسب با زمان و مکان، همانگونه که امام خمینی بر آن تأکید داشت؛ اصلاح و تکمیل قوانین بازدارنده؛ و در عین حال، پرورش یک فضای فرهنگی عادلانهتر. طرفداران هشدار میدهند که اتکا صرف به قانون چرخ را در همان مسیر قبلی خواهد چرخاند، زیرا قوانین بدون پشتوانه فرهنگی یا اجرا نمیشوند یا تأثیر محدودی خواهند داشت. مگر این که همزمان نگرشهای فرهنگی و چارچوبهای حقوقی تحول یابند، فجایع مشابه سوگند تکرار خواهند شد.
مشاور امنیت ملی پیشین آمریکا، جیک سالیوان، در برنامه یوتیوب «دِ رِست ایز پالیتیکس» شامگاه چهارشنبه گفت که دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، ولادیمیر پوتین و شی جینپینگ را به عنوان دو رهبر قدرتمند و بزرگ، شبیه به خود، میبیند. سالیوان توضیح داد که به نظر ترامپ سه رئیسجمهور باید به عنوان بازیگران تعیینکننده جهان کنار هم بنشینند و به دیگران پیام دهند که قدرتهای بزرگ تصمیم میگیرند و کشورهای کوچک تنها منتظر دستور هستند.
سالیوان ادعا کرد که پوتین تلاش میکند این نشست را به گونهای نمایش دهد که روسیه در میز قدرتهای بزرگ جایگاهی داشته باشد و آن را به نسخه دوم کنفرانس یالتا تشبیه کرد، جایی که قدرتهای جهان آینده را برای دیگران ترسیم میکنند. او گفت هدف این است که اوکراین نیز این پیام را دریافت کند و نشان دهد که آمریکا، روسیه و چین کشورهایی هستند که آینده را شکل میدهند و سایر کشورها مجبور خواهند بود آن را بپذیرند.
سالیوان همچنین گفت که ترامپ مهمترین بازیگران جهان را رهبرانی میداند که شبیه کسانی هستند که او تحسین میکند؛ مردان قدرتمند و باصلابت که او میخواهد شبیه آنها باشد و آنها نیز او را دوست داشته باشند، به ویژه پوتین و شی جینپینگ. او افزود که ترامپ مدتهاست به این دو رهبر علاقهمند شده و به نوعی به توانایی آنها در سلطه بر نظامهای سیاسیشان حسادت میکند. از دیدگاه جیدی ونس، معاون ترامپ، پوتین در واقع قهرمان و پاسدار تمدن غرب است، به گفته سالیوان.
حزبالله بیانیهای صادر کرد و سکوت جامعه جهانی در برابر جنایات مداوم اسرائیل در غزه را محکوم کرد و استدلال کرد که این سکوت حمله جدید نتانیاهو علیه غیرنظامیان بیدفاع را ممکن ساخته است. این گروه حملات هوایی اسرائیل، دستورات تخلیه و کوچ اجباری هزاران فلسطینی را نقض آشکار توافق آتشبس خواند و از جامعه جهانی و کشورهای ضامن، به ویژه ایالات متحده، خواست تا فوراً به مسئولیتهای خود عمل کنند و به نقضهای مکرر آتشبس و سیاست کوچ اجباری پایان دهند.
حزبالله به شرایط انسانی وخیم در نوار غزه اشاره کرد و گفت ساکنان در محاصرهای ظالمانه با کمبود شدید غذا و کمکهای بشردوستانه و شرایط زمستانی دشوار دست به گریبان هستند. این جنبش بنیامین نتانیاهو را متهم کرد که برای گریز از بحرانهای داخلی، تنشها را شعلهور میکند و از شورای موسوم به صلح و کشورهای ضامن به دلیل ناتوانی در جلوگیری از تجاوزات و محاصره اسرائیل انتقاد کرد.
حزبالله اطمینان خود را به پایداری مردم فلسطین ابراز کرد و گفت آنها قدرت لازم برای مقابله با تلاشها برای زانو زدن آنها و خنثی کردن اهداف دشمن را دارند. این بیانیه پس از آن منتشر شد که ارتش اسرائیل عملیات نظامی را در محدوده «خط زرد» در مرکز غزه، در اطراف اردوگاههای البریج و النصیرات آغاز کرد. رسانههای فلسطینی از کوچ اجباری خانوادهها و وزارت توسعه اجتماعی غزه از خطر برای دهها هزار آواره و احتمال کوچ جدید به دلیل نبود پناهگاه امن هشدار دادند.