عراق ۴۰ پرواز روزانه ایران به نجف را مجاز کرد؛ بدون ماهان

دولت عراق اعلام کرده است شرکت‌های هواپیمایی ایرانی، به‌جز ماهان ایر، می‌توانند روزانه تا ۴۰ پرواز به فرودگاه نجف و از آن انجام دهند. این تصمیم پس از آن اعلام شد که بغداد برای بخشی از پروازهای مرتبط با زائران، درمان و آموزش از آمریکا معافیت موقت تحریمی دریافت کرد.

پروازهای ایران و عراق هفته گذشته در پی اجرای محدودیت‌های تازه آمریکا متوقف یا محدود شده بود. دفتر نخست‌وزیر عراق گفته است پاسخ مثبت واشنگتن به درخواست معافیت، امکان ازسرگیری بخشی از ارتباط هوایی دو کشور را فراهم کرده است.

چه چیزی تغییر کرده است؟

Runama پیش‌تر گزارش داده بود که چهار فرودگاه عراق پروازهای ایران را متوقف کرده بودند. تصمیم تازه به‌معنای بازگشت کامل وضعیت پیشین نیست؛ بلکه یک کانال مشخص و محدود از طریق نجف را باز می‌کند.

بر اساس اطلاعیه عراق، ماهان ایر از این مجوز مستثناست. آمریکا از سال ۲۰۱۱ این شرکت را تحریم کرده و آن را به حمایت از نیروی قدس سپاه متهم می‌کند. ماهان این محدودیت را شامل نمی‌شود و سایر شرکت‌های واجد شرایط می‌توانند از معافیت استفاده کنند.

چرا نجف اهمیت دارد؟

نجف یکی از مهم‌ترین مقاصد مذهبی برای زائران ایرانی است و ارتباط هوایی آن با شهرهای ایران در دوره‌های زیارتی تقاضای بالایی دارد. علاوه بر زیارت، دولت عراق گفته است بیماران، دانشجویان و مسافران عادی نیز از محدودیت‌های اخیر آسیب دیده‌اند.

بنابراین این معافیت فقط یک موضوع هوانوردی نیست؛ آزمونی برای نحوه مدیریت روابط بغداد با تهران و واشنگتن است. عراق از یک سو روابط اقتصادی و اجتماعی گسترده‌ای با ایران دارد و از سوی دیگر برای دسترسی مالی و بانکی بین‌المللی به همکاری با آمریکا نیازمند است.

معافیت موقت چه معنایی دارد؟

گزارش رویترز پیش‌تر گفته بود معافیت خزانه‌داری آمریکا برای یک دوره یک‌ماهه طراحی شده است. اگر این چارچوب تمدید نشود، محدودیت پروازها ممکن است دوباره مطرح شود. در نتیجه شرکت‌های هواپیمایی و مسافران هنوز با عدم قطعیت زمانی روبه‌رو هستند.

در سطح گسترده‌تر، این نمونه نشان می‌دهد تحریم‌های هوانوردی چگونه می‌توانند از سطح شرکت‌های هواپیمایی به روابط روزمره میان دو کشور سرایت کنند و سپس از طریق معافیت‌های موردی تعدیل شوند.

مرحله بعدی

تعداد واقعی پروازهای انجام‌شده، شرکت‌های ایرانی استفاده‌کننده از مجوز، مدت اعتبار معافیت و تصمیم آمریکا درباره تمدید آن شاخص‌های اصلی برای ارزیابی پایداری این مسیر هستند. همچنین باید دید بغداد برای فرودگاه‌های دیگر نیز درخواست معافیت خواهد کرد یا خیر.