مکرون دستور حفاظت از زیرساخت‌های فرانسه در برابر حملات ترکیبی را داد

امانوئل مکرون، رئیس‌جمهور فرانسه، پس از جلسه‌ای با رهبران احزاب و مسئولان ارشد امنیتی دستور داد دولت طرحی برای حفاظت از زیرساخت‌های حیاتی و سایت‌های حساس صنایع دفاعی در برابر حملات پهپادی و سایبری آماده کند. پاریس می‌گوید سطح تهدیدهای ترکیبی منتسب به روسیه در هفته‌های اخیر افزایش یافته؛ مسکو این اتهام‌ها را رد می‌کند.

نکات کلیدی: نشست ۱۸ سپتامبر در کاخ الیزه برگزار شد؛ مقام‌های اطلاعات داخلی، اطلاعات خارجی، اطلاعات نظامی و امنیت ملی فرانسه در آن حضور داشتند؛ حفاظت از زیرساخت‌های حیاتی، سایت‌های دفاعی و مقابله با نفوذ خارجی در دستور کار قرار گرفت؛ فرانسه افزایش تهدید را به روسیه نسبت می‌دهد و روسیه این روایت را بی‌اساس می‌خواند.

فرانسه دقیقاً چه تصمیمی گرفته است؟

دستور تازه هنوز یک سامانه دفاعی یا قانون جدید نیست. مکرون از دولت خواسته طرح عملیاتی حفاظت از زیرساخت‌های حیاتی و حساس را در برابر دو دسته تهدید مشخص آماده کند: حملات پهپادی و حملات سایبری. دفتر ریاست‌جمهوری فرانسه همچنین از افزایش سطح هوشیاری برای سایت‌های حساس صنایع دفاعی و سرعت‌دادن به اقدامات مقابله با مداخله خارجی خبر داده است.

این تصمیم پس از جلسه‌ای گرفته شد که در آن مدیران نهادهای اطلاعات داخلی و خارجی، اطلاعات نظامی و دبیرخانه کل دفاع و امنیت ملی وضعیت جنگ اوکراین، خاورمیانه و پیامدهای امنیتی آنها برای فرانسه را برای رهبران سیاسی تشریح کردند. به این ترتیب، موضوع از سطح هشدار عمومی فراتر رفته و وارد مرحله تدوین اقدامات حفاظتی دولتی شده است.

ادعای فرانسه درباره روسیه چیست؟

مکرون گفت ماهیت تهدیدهای روسیه علیه اروپا در حال تغییر است و در هفته‌های اخیر حملات یا فعالیت‌های ترکیبی افزایش یافته‌اند. اصطلاح «تهدید ترکیبی» در این زمینه مجموعه‌ای از عملیات سایبری، اطلاعاتی، نفوذ، خرابکاری و استفاده از ابزارهایی مانند پهپاد را در بر می‌گیرد که الزاماً به شکل یک حمله نظامی کلاسیک انجام نمی‌شوند.

رئیس‌جمهور فرانسه برای توضیح نگرانی خود به حمله پهپادی نافرجام در فرودگاه لایپزیگ آلمان در ماه اوت اشاره کرد؛ رویدادی که دولت آلمان مسئولیت آن را به مسکو نسبت داده است. مکرون همچنین گفت فرانسه پیش‌تر هدف حملات اطلاعاتی و سایبری قرار گرفته و برخی از این موارد به روسیه نسبت داده شده‌اند.

در مقابل، روسیه اتهام‌های کشورهای اروپایی درباره اجرای کارزار حملات ترکیبی را رد کرده و آنها را محصول فضای ضدروسی دانسته است. بنابراین نسبت‌دادن همه رخدادهای سایبری، پهپادی یا خرابکارانه در اروپا به مسکو بدون بررسی موردی دقیق نیست؛ آنچه اکنون قطعی است این است که دولت فرانسه سطح تهدید را بالاتر ارزیابی کرده و بر اساس همین ارزیابی در حال تغییر وضعیت حفاظتی خود است.

چرا این تصمیم اکنون اهمیت دارد؟

فرانسه یکی از قدرت‌های هسته‌ای اروپا، عضو دائم شورای امنیت و از حامیان اصلی اوکراین است. افزایش سطح حفاظت از زیرساخت‌های حیاتی نشان می‌دهد پاریس احتمال آسیب‌پذیری در خاک خود را دیگر صرفاً یک سناریوی دوردست تلقی نمی‌کند. این تغییر مهم است، زیرا دفاع در برابر تهدیدهای ترکیبی فقط مسئولیت ارتش نیست و شبکه برق، حمل‌ونقل، ارتباطات، صنایع دفاعی، سامانه‌های دیجیتال و نهادهای عمومی را نیز درگیر می‌کند.

مکرون این تهدیدها را به تلاش برای تضعیف حمایت اروپا از اوکراین پیوند داده و گفته هدف فشارها ترساندن کشورهای اروپایی و شکستن اراده آنهاست. این برداشت، مبنای سیاسی تصمیم فرانسه است؛ اما انگیزه دقیق هر حمله یا عملیات باید جداگانه اثبات شود.

آنچه می‌دانیم و آنچه هنوز روشن نیست

می‌دانیم دولت فرانسه سطح هشدار را افزایش داده، وزارت کشور به مقام‌های منطقه‌ای برای بالا بردن آمادگی دستور داده و مکرون تهیه طرح حفاظت از زیرساخت‌های حیاتی و سایت‌های حساس دفاعی را خواسته است. همچنین الیزه تأیید کرده که مقابله با مداخله خارجی و حملات سایبری بخشی از این برنامه خواهد بود.

اما هنوز جزئیات طرح حفاظتی منتشر نشده است. معلوم نیست چه سایت‌هایی در اولویت قرار می‌گیرند، چه بودجه‌ای اختصاص خواهد یافت، چه سامانه‌های ضدپهپاد یا سایبری به کار گرفته می‌شوند و اجرای کامل برنامه چه زمانی آغاز می‌شود. همچنین مشخص نیست آیا دولت برای اجرای بخش‌هایی از طرح به قانون تازه نیاز دارد یا می‌تواند عمده اقدامات را با اختیارات اجرایی موجود پیش ببرد.

تأثیر خبر؛ امنیت داخلی به خط مقدم جنگ ترکیبی نزدیک می‌شود

تصمیم فرانسه بخشی از روند گسترده‌تری در اروپا است که مرز میان امنیت داخلی و دفاع خارجی را کمرنگ‌تر می‌کند. اگر تهدید اصلی فقط موشک و نیروی نظامی نباشد و شبکه‌های رایانه‌ای، فرودگاه‌ها، کارخانه‌های دفاعی و زیرساخت‌های عمومی نیز هدف قرار گیرند، دولت‌ها ناچارند بخش بزرگ‌تری از ظرفیت امنیتی خود را به حفاظت از خاک و سامانه‌های غیرنظامی اختصاص دهند.

برای فرانسه، این موضوع همچنین آزمونی برای هماهنگی میان ارتش، پلیس، دستگاه‌های اطلاعاتی، مدیران زیرساخت و شرکت‌های خصوصی است. بخش مهمی از زیرساخت‌های حیاتی اروپا توسط شرکت‌ها اداره می‌شود و مقابله با تهدید ترکیبی بدون تبادل سریع اطلاعات میان دولت و اپراتورها دشوار خواهد بود.

مسیر بعدی چیست؟

گام قابل مشاهده بعدی انتشار جزئیات طرح دولت برای حفاظت از زیرساخت‌هاست. باید دید فرانسه چه سطحی از دفاع ضدپهپادی را برای سایت‌های حساس در نظر می‌گیرد، مقررات مقابله با نفوذ خارجی و حملات سایبری چگونه تغییر می‌کند و آیا اقدامات تازه با برنامه‌های اتحادیه اروپا و ناتو هماهنگ خواهد شد. تا آن زمان، تصمیم ۱۸ سپتامبر بیش از آنکه یک بسته عملیاتی کامل باشد، اعلام رسمی تغییر سطح تهدید و آغاز طراحی پاسخ دولت فرانسه است.