زلنسکی با طرح توقف حملات انرژی به دیدار ترامپ می‌رود

ولودیمیر زلنسکی قرار است در حاشیه مجمع عمومی سازمان ملل با دونالد ترامپ دیدار کند و تلاش برای توقف متقابل حملات روسیه و اوکراین به زیرساخت‌های انرژی یکی از محورهای اصلی گفت‌وگو خواهد بود. این دیدار در شرایطی انجام می‌شود که حملات دوربرد دو طرف ادامه دارد و اوکراین نگران موج تازه حملات روسیه در زمستان است.

کی‌یف علاوه بر مسیر دیپلماتیک، خواهان تقویت پدافند هوایی خود، از جمله دسترسی بیشتر به سامانه‌ها و موشک‌های پاتریوت است. این دو درخواست از نظر عملی متفاوت‌اند: توقف حملات انرژی به توافق سیاسی و اجرای متقابل نیاز دارد، در حالی که پاتریوت ابزاری برای کاهش خسارت در صورت ادامه حملات است.

طرح «توقف حملات انرژی» چیست؟

ایده اصلی این است که دو طرف حملات به تأسیسات انرژی و زیرساخت‌های حیاتی مرتبط را متوقف کنند. چنین توافقی می‌تواند دامنه جنگ را محدود کند بدون آنکه به معنای آتش‌بس کامل در جبهه‌های زمینی باشد. با این حال، تعریف دقیق «هدف انرژی» و سازوکار راستی‌آزمایی از مسائل دشوار هر توافق احتمالی خواهد بود.

ترامپ پیش‌تر گفته بود دو طرف درباره خودداری از حملات انرژی به تفاهم رسیده‌اند، اما حملات بعدی نشان داد چنین ادعایی دست‌کم به یک ترتیبات پایدار و قابل اجرا تبدیل نشده است.

آنچه می‌دانیم

دیدار ترامپ و زلنسکی برای نیویورک برنامه‌ریزی شده و کی‌یف موضوع امنیت انرژی و پدافند هوایی را در دستور کار قرار داده است. زلنسکی همچنین با امانوئل مکرون درباره حمایت زمستانی و دفاع هوایی گفت‌وگو کرده است.

آنچه هنوز روشن نیست

روسیه هنوز نشانه روشنی از پذیرش یک توافق تازه و قابل راستی‌آزمایی برای توقف حملات انرژی ارائه نکرده است. همچنین معلوم نیست واشینگتن چه تضمین یا سازوکار نظارتی مشخصی پیشنهاد خواهد کرد. بدون تعریف اهداف ممنوع و روش ثبت نقض‌ها، هر تفاهمی شکننده خواهد بود.

چرا اکنون مهم است؟

زمستان برای اوکراین یک عامل راهبردی است. آسیب به شبکه برق و گرمایش می‌تواند فشار مستقیم بر جمعیت غیرنظامی ایجاد کند و هزینه جنگ را افزایش دهد. از سوی دیگر، حملات اوکراین به تأسیسات داخل روسیه نیز بخشی از فشار دوربرد کی‌یف بر توان جنگی مسکو است؛ بنابراین توقف متقابل مستلزم امتیاز عملی از هر دو طرف خواهد بود.

مسیر بعدی

نتیجه دیدار ترامپ و زلنسکی، واکنش رسمی مسکو و هر اشاره به سازوکار نظارت سه شاخص اصلی‌اند. اگر گفت‌وگو فقط در سطح اعلام سیاسی باقی بماند، نمی‌توان آن را آتش‌بس انرژی دانست. اگر چارچوب مشخصی برای اهداف، زمان شروع و راستی‌آزمایی اعلام شود، آن‌گاه می‌توان از یک روند تازه صحبت کرد.