فرودگاه ریاض تا شنبه بسته است؛ ائتلاف از ۲۰ حمله حوثی‌ها در اکتبر خبر داد

ترکی المالکی، سخنگوی ائتلاف به رهبری عربستان، روز پنجشنبه ۲۳ مهر در نشستی خبری اعلام کرد حوثی‌های یمن از ابتدای اکتبر ۲۰ بار فرودگاه بین‌المللی ملک خالد ریاض را هدف قرار داده‌اند. به گفته او این حملات در خود فرودگاه ۱۷ کشته و بیش از ۳۳۰ زخمی برجای گذاشته و مجموع تلفات حمله به فرودگاه‌های عربستان، از جمله ابها، به ۱۹ کشته و ۳۶۴ زخمی رسیده است. این ارقام را ائتلاف اعلام کرده و هنوز به‌طور مستقل تأیید نشده‌اند.

مرگبارترین حمله شنبه ۱۸ مهر (۱۰ اکتبر) در ساعت شلوغ فرودگاه رخ داد. مقام‌های سعودی ابتدا از ۱۲ کشته خبر دادند و پس از درگذشت یکی از مجروحان، شمار کشته‌های این حمله به ۱۳ رسید. کشته‌شدگان از اتباع عربستان، بنگلادش، آمریکا، مصر، اردن، فلسطین، سوریه، سودان و هند بودند. فردای آن روز پرتابه‌ای به ترمینال‌های ۳ و ۴ فرودگاه اصابت کرد که یک تبعه پاکستانی را کشت و ۱۱ نفر را زخمی کرد.

آرامکو؛ هدف تازه حملات

در روزهای اخیر دامنه حملات از فرودگاه‌ها به ساختمان‌های شرکت نفت عربستان کشیده شده است. وزارت انرژی عربستان تأیید کرد ساختمان اداری آرامکو در ظهران شب سه‌شنبه هدف قرار گرفته و حمله «آتش‌سوزی محدودی» ایجاد کرده است. با این حال سه منبع آگاه گفته‌اند خسارت «گسترده» بوده و آتش به چند طبقه، از جمله طبقه دفتر مدیرعامل، رسیده است. آرامکو تا زمان انتشار این گزارش درباره جزئیات خسارت اظهارنظر نکرده است.

حوثی‌ها مدعی‌اند علاوه بر ظهران، یک پالایشگاه آرامکو در ریاض را هم هدف گرفته‌اند. در منابع بررسی‌شده برای این گزارش، شاهدی مستقل از خسارت به این پالایشگاه یا کاهش تولید و صادرات نفت عربستان دیده نمی‌شود و منابع آگاه می‌گویند عملیات آرامکو به‌طور عادی ادامه دارد.

ائتلاف همچنین اعلام کرد روز چهارشنبه یک موشک بالستیک شلیک‌شده به سمت ریاض را رهگیری و منهدم کرده است. دفاع مدنی عربستان برای ریاض و الخرج هشدار حمله هوایی صادر کرد و کمی بعد آن را برداشت.

فرودگاه بسته، پروازها لغو

بر اساس اطلاعیه هوانوردی منتشرشده، فرودگاه ملک خالد دست‌کم تا ساعت ۲۱ به وقت گرینویچ روز ۱۷ اکتبر (۲۵ مهر) بسته می‌ماند؛ بازگشایی رسمی الزاماً به معنای بازگشت فوری پروازها به وضع عادی نیست. شرکت‌های هواپیمایی متعددی از جمله امارات، اتحاد، قطر، فلای‌دبی، لوفت‌هانزا و ایرفرانس-کی‌ال‌ام پروازهای خود به ریاض و برخی شهرهای دیگر عربستان را برای بازه‌هایی از چند روز تا چند ماه لغو یا تعلیق کرده‌اند.

چرا مهم است

آسیب این بحران فقط تخریب فیزیکی نیست. فرودگاهی که ناامن اعلام شود، حتی بدون خسارت سنگین، پرواز، بیمه و سفرهای کاری را متوقف می‌کند. حوثی‌ها صریحاً از شرکت‌های هواپیمایی خواسته‌اند به‌جز مکه و مدینه به فرودگاه‌های عربستان پرواز نکنند و کارکنان فرودگاه‌ها و تأسیسات نفتی را «اهداف مشروع» خوانده‌اند.

اثر این وضعیت بر برنامه‌های اقتصادی عربستان نیز دیده می‌شود. ریاض به شرکت‌کنندگان کنفرانس سرمایه‌گذاری آینده (FII) اجازه داده از راه دور حضور یابند و برخی مدیران ارشد نفتی از برنامه یک کنگره انرژی در ریاض کنار رفته‌اند. شاهزاده عبدالعزیز بن سلمان، وزیر انرژی عربستان، گفته است این حملات «تاب‌آوری» کشور را آزموده‌اند و «پاسخ ما باید به همان اندازه جدی باشد».

آنچه هنوز روشن نیست

• میزان واقعی خسارت آرامکو: روایت رسمی «آتش‌سوزی محدود» با گزارش منابع رویترز درباره خسارت گسترده فاصله دارد.
• نقش طرف‌های خارجی: المالکی گفت حوثی‌ها فناوری پیشرفته را «با کمک طرف‌های منطقه‌ای» به دست آورده‌اند، اما نامی نبرد. حوثی‌ها در رسانه‌ها «همسو با ایران» توصیف می‌شوند، اما در منابع این گزارش شاهد مستندی از نقش عملیاتی مستقیم ایران در این حملات ارائه نشده است.
• ناکامی پدافند: به گفته مقام‌های منطقه‌ای، مقام‌های سعودی دلیل آن را بررسی می‌کنند؛ یافته‌های اولیه حاکی است پهپادها ابتدا برای بازکردن مسیر موشک‌های کروز و بالستیک فرستاده شده‌اند.
• زمان عادی‌شدن پروازها پس از بازگشایی فرودگاه.

برای جزئیات ادعاهای پیشین حوثی‌ها و سه روایت متفاوت از حملات ۱۰ و ۱۱ اکتبر، تحلیل پیشین رونما را ببینید.