تندروها پزشکیان را به‌خاطر مذاکره با آمریکا هدف گرفته‌اند و خروج از ان‌پی‌تی می‌خواهند

جبهه ثبات انقلاب اسلامی، همان جناح تندرو معروف به «پایداری»، از مجلس و شورای عالی امنیت ملی خواسته روند خروج ایران از پیمان منع گسترش سلاح‌های هسته‌ای (ان‌پی‌تی) را آغاز کنند. الجزیره در تحلیلی که ۴ آبان ۱۴۰۵ (۲۶ اکتبر ۲۰۲۶) منتشر کرد، این درخواست را در متن کشمکش میان این جبهه و دولت مسعود پزشکیان بر سر مذاکره با آمریکا گزارش داده است. این رسانه می‌نویسد درخواست پایداری به‌عنوان فراخوانی برای ساخت سلاح هسته‌ای تفسیر شده است.

درخواست خروج از ان‌پی‌تی چه زمانی و در چه فضایی مطرح شد؟

الجزیره می‌نویسد این درخواست در شرایطی مطرح شده که تهدید جنگ تازه با آمریکا همچنان وجود دارد. جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران از ۹ اسفند ۱۴۰۴ (۲۸ فوریه ۲۰۲۶) آغاز شد و به نوشته این رسانه تنگه هرمز عمدتاً بر روی کشتیرانی بسته است. به گزارش الجزیره، پایداری می‌گوید باید تلاش‌های نظامی ایران «هرچه زودتر» پیش برود. متن و تاریخ دقیق نامه یا بیانیه‌ی این جبهه در گزارش الجزیره نیامده و تصمیمی از سوی مجلس یا شورای عالی امنیت ملی درباره‌ی آن اعلام نشده است.

کشمکش هشت‌ماهه‌ی تندروها با میانه‌روها

به نوشته‌ی الجزیره، در هشت ماه گذشته میان میانه‌رو‌ها و میانه‌گراها، از جمله پزشکیان که به مذاکره با آمریکا گرایش دارد، و جبهه پایداری کشمکش قدرت جریان داشته است. این رسانه می‌گوید تندروها خواهان ادامه‌ی جنگ تا زمانی هستند که آمریکا به خواسته‌های ایران تن دهد. در حدود ۲۰۰ شب گذشته هم هواداران این جریان شبانه در میدان‌های شهرها گرد آمده‌اند و به نوشته الجزیره شعارهایی مانند «مذاکره با دشمن خیانت به میهن است» سر داده‌اند. به گزارش الجزیره، پس از بازگشت پزشکیان از مجمع عمومی سازمان ملل در شهریور، هواداران تندرو علیه او تجمع کردند؛ پزشکیان در آنجا جنگ آمریکا را محکوم کرده و از دیپلماسی هم دفاع کرده بود.

مجلس و استیضاح عراقچی

به نوشته‌ی الجزیره، نمایندگان نزدیک به پایداری پس از سفر عراقچی به نیویورک طرح استیضاح او را در مجلس ثبت کرده‌اند و مجلس همچنین قانونی را بررسی می‌کند که مصاحبه با رسانه‌های خارجی را جرم‌انگاری می‌کند. امیرحسین ثابتی، نماینده نزدیک به این جبهه، در بیانیه‌ای گفته مذاکره‌ای آغاز نخواهد شد مگر آنکه محاصره‌ی بنادر جنوبی ایران یا تحریم‌ها پایان یابد. او در همین بیانیه گفت: «تنها زبانی که جهان می‌فهمد زبان قدرت است.» الجزیره درباره‌ی رأی‌گیری یا تاریخ جلسه‌ی استیضاح عراقچی عددی نیاورده و فقط از تأخیر در زمان‌بندی آن نوشته است.

دولت و منتقدان تندروها چه می‌گویند؟

داود حشمتی، روزنامه‌نگار نزدیک به پزشکیان، به الجزیره گفته کسانی که می‌گویند تنگه هرمز نباید بازگشایی شود، معتقدند جنگ نباید پایان یابد. او همچنین گفته پیش از جنگ باید همه‌ی گزینه‌های غیرنظامی آزموده شود و مذاکره و توافق دیپلماتیک بر جنگ اولویت دارد. حشمتی نشانه‌هایی می‌بیند که آمریکا از هدف براندازی دولت ایران عقب نشسته و به اهداف محدودتر روی آورده است؛ این برداشت را الجزیره از قول او نقل کرده و خودش آن را تأیید مستقل نکرده است.

نگار مرتضوی، تحلیلگر سیاسی، به الجزیره گفته تندروها نیرویی حاشیه‌ای نیستند و توان بسیج هواداران و بالا بردن هزینه‌ی سیاسی دیپلماسی را دارند. او افزود: «نفوذ سیاسی را نباید با اختیار نهایی تصمیم‌گیری اشتباه گرفت.» به گفته‌ی مرتضوی، تندروها نه توانستند جلوی برجام را بگیرند و نه جلوی تفاهم‌نامه‌ی اخیر با ترامپ را، و تصمیم‌ها بالاتر از سطح آنها گرفته شده است.

آنچه هنوز روشن نیست

گزارش الجزیره سخن مستقیمی از پزشکیان در این‌باره نقل نکرده است. تا زمان انتشار این خبر، تصمیم رسمی مجلس یا شورای عالی امنیت ملی درباره‌ی ان‌پی‌تی در منابع بررسی‌شده دیده نشد؛ بنابراین این درخواست باید خواست یک جناح سیاسی دانسته شود، نه سیاست رسمی دولت یا نظام.