
لولا: برزیل پس از تعرفههای آمریکا تجارت با آسیا را افزایش داد
رئیسجمهور برزیل در مانیل گفت تجارت کشورش با چین نزدیک ۲۰ درصد، اندونزی ۱۵ درصد و ویتنام ۱۳ درصد رشد کرده؛ گزارش FGV نیز رشد صادرات به آسهآن را تأیید میکند.
بندر سالوادور، برزیل، ۲۸ مارس ۲۰۲۳؛ تصویر آرشیوی تجارت کانتینری، نه تصویر نشست لولا در مانیل. عکس: Samory Pereira Santos / Wikimedia Commons؛ CC BY-SA 4.0. https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Containers_no_Porto_de_Salvador,_BA.jpg
لوئیز ایناسیو لولا دا سیلوا، رئیسجمهور برزیل، روز یکشنبه ۱۵ نوامبر ۲۰۲۶ در حاشیه اجلاس آسهآن در مانیل گفت کشورش بهجای اتکای بیش از حد به بازار آمریکا، پس از افزایش تعرفههای تجاری واشنگتن به دنبال گسترش مبادلات با شرکای آسیایی و دیگر کشورها رفته است. او اعلام کرد تجارت برزیل با چین نزدیک ۲۰ درصد، با اندونزی ۱۵ درصد و با ویتنام ۱۳ درصد افزایش یافته است. این درصدها در اظهارات رئیسجمهور مطرح شدهاند و مبنای زمانی آنها باید از آمار رسمی تفصیلی تفکیک شود.
در این خبر اقتصادی میخوانید
لولا همچنین از افزایش ۱۵٫۸ درصدی تجارت با آلمان سخن گفت و سهم آمریکا را در تجارت خارجی برزیل ۹٫۲ درصد توصیف کرد. این اظهارات بخشی از دفاع دولت او از راهبرد تنوعبخشی به بازارهاست، نه اعلام توافق جدیدی که از همان روز تعرفهها را حذف کرده باشد. رهبران برزیل و کشورهای جنوبشرق آسیا در مانیل درباره گسترش ارتباط اقتصادی گفتوگو کردهاند.
آمار مستقل درباره صادرات برزیل به آسهآن چه میگوید؟
گزارش ICOMEX مؤسسه پژوهشی اقتصادی بنیاد ژتولیو وارگاس (FGV)، منتشرشده در ۱۳ نوامبر بر پایه دادههای تجارت خارجی اکتبر ۲۰۲۶، نشان میدهد سهم آسهآن در صادرات برزیل از ۷٫۸ درصد به ۸٫۸ درصد رسیده است. طبق همین گزارش، صادرات برزیل به این مجموعه در اکتبر نسبت به دوره مشابه ۳۴٫۹ درصد افزایش نشان میدهد. این آمار به صادرات مربوط است، در حالی که برخی درصدهای نقلشده از لولا درباره گردش تجارت با شرکای مشخص است؛ دو مفهوم را نباید یکسان دانست.
این گزارش همچنین تأکید میکند جهش صادرات به آسهآن تا حد زیادی از نفت تأثیر گرفته است. ارزش یا حجم بخش نفت در دستهبندی مورد اشاره FGV با رشد ۲۱۱ درصدی همراه بوده و سهم آن از صادرات برزیل به این مجموعه ۲۹٫۷ درصد گزارش شده است. افزایش بزرگ یک محصول پایه میتواند تراز تجارت را تقویت کند، اما لزوماً به معنای تنوع بیشتر کالاهای صادراتی یا افزایش همزمان فروش همه صنایع نیست.
تراز تجاری برزیل تا اکتبر چگونه بوده است؟
براساس محاسبه FGV، مازاد تجاری برزیل در اکتبر حدود ۹٫۳ میلیارد دلار آمریکا بود و مجموع مازاد دهماهه نخست ۲۰۲۶ به ۷۱ میلیارد دلار رسید. این مؤسسه پیشبینی کرده مازاد تا پایان سال ممکن است در بازه ۸۰ تا ۸۵ میلیارد دلار قرار گیرد. رقم اخیر پیشبینی است و هنوز نتیجه نهایی سال ثبت نشده است.
در آمار دهماهه، ارزش صادرات برزیل ۱۱٫۲ درصد و ارزش واردات ۶٫۱ درصد نسبت به دوره مشابه سال قبل بیشتر شد. بااینحال رشد ارزش کالاها الزاماً به معنای رشد به همان میزان در مقدار فیزیکی نیست؛ افزایش قیمت جهانی برخی محصولات سهم مهمی در تغییر ارزش دلاری دارد. برای نمونه در همان دوره، حجم صادرات کل سه درصد و قیمت صادراتی ۷٫۷ درصد رشد کرده است.
نقش نفت در الگوی تازه تجارت
در اکتبر نفت خام ۲۲٫۶ درصد از سبد صادرات برزیل را تشکیل داد و پس از آن سویا با سهم ۸٫۳ درصد قرار گرفت. FGV میگوید مازاد حساب نفت و فرآوردههای آن در دهماهه ۲۰۲۶ به ۳۷ میلیارد دلار رسیده و برای نخستین بار از مازاد سایر کالاها در همان دوره، حدود ۳۴ میلیارد دلار، پیش افتاده است. رشد درآمد صادرات نفت در شرایط اختلال بازار انرژی میتواند کوتاهمدت مفید باشد، اما اقتصاد را در برابر افت بعدی قیمت نفت نیز آسیبپذیر میکند.
به گفته پژوهشگران FGV، افزایش تجارت با آسیا در کنار رشد سهم مواد خام، این پرسش را ایجاد میکند که برزیل تا چه اندازه میتواند صادرات محصولات صنعتی و دارای ارزش افزوده را نیز گسترش دهد. گزارش درباره تأثیر تعرفهها بر صادرات صنعتی به آمریکا و محدودبودن جایگزینی بازار چین در برخی بخشها هشدار داده است. بنابراین استراتژی گسترش مقصد صادرات، بدون تنوع در ترکیب کالاها، همه ریسکها را از بین نمیبرد.
روابط با آمریکا و چشمانداز مذاکرات تازه
لولا میگوید دولتش در واکنش به افزایش تعرفهها بهدنبال بازارهای جدید رفته، اما این موضع به معنی قطع تجارت با آمریکا نیست. بعضی صنایع برزیل همچنان بخش قابلتوجهی از محصولات خود را به این بازار میفروشند. سهم آمریکا در تجارت یا صادرات بسته به بازه زمانی و تعاریف آماری متفاوت محاسبه میشود؛ رقم ۹٫۲ درصدی نقلشده از لولا را نباید بدون بررسی با سهم ۹٫۴ درصدی آمریکا در صادرات نیمه نخست سال که یک گزارش دیگر بیان کرده جابهجا کرد.
برزیل در پی ارتقای جایگاه خود در گفتوگو با آسهآن است و همزمان درباره توافقهای تجاری با دیگر شرکا از جمله کانادا رایزنی میکند. اما هیچ تصمیمی برای پذیرش قطعی درخواست برزیل بهعنوان شریک کامل گفتوگوی آسهآن یا اجرای توافق جدید مرکوسور و کانادا در سخنان امروز به شکل نهایی اعلام نشد.
برای ارزیابی اینکه تنوعبخشی به مقصد صادرات واقعاً پایدار شده است، دادههای حجم و ارزش صادرات به تفکیک صنعت، تراز تجاری، سرمایهگذاری و سهم محصولات فرآوریشده در ماههای بعد معیارهای مهمتری از یک دور اظهارنظر سیاسی خواهند بود.
منابع
- منبع اصلی گزارش اصلی FGV ICOMEX، تجارت خارجی برزیل در اکتبر ۲۰۲۶، منتشرشده ۱۳ نوامبر
- منبع تکمیلی AFP، اظهارات لولا درباره تعرفههای آمریکا در اجلاس آسهآن، ۱۵ نوامبر
- منبع تکمیلی UOL برزیل، گزارش کنفرانس خبری لولا در مانیل و ارقام تجارت، ۱۵ نوامبر
- منبع تکمیلی خبرگزاری عمومی برزیل، سابقه روابط اقتصادی برزیل با آسهآن
- منبع تکمیلی Wikimedia Commons، تصویر آرشیوی بندر سالوادور ۲۰۲۳، CC BY-SA 4.0
اعتبارسنجی
پیوند تأیید همین خبرتازهترینها در اقتصاد
تحلیلها و خبرهای تازهی همین دسته را دنبال کنید.
از مهمترین خبرها و تحلیلها عقب نمانید
خلاصه خبرها و تحلیلهای رونما را هر روز در ایمیل خود دریافت کنید.









