حملات تازه اسرائیل در غزه دست‌کم سه کشته برجا گذاشت

حملات هوایی اسرائیل در روز شنبه ۱۹ سپتامبر دست‌کم سه فلسطینی را در نوار غزه کشت. یکی از کشته‌شدگان بصیر البرش، پسر منیر البرش مدیرکل وزارت بهداشت غزه، بود که نزدیک اردوگاه جبالیا در شمال غزه هدف قرار گرفت. ارتش اسرائیل تأیید کرده که در حملات شنبه چند نفر را که «شبه‌نظامی» خوانده هدف گرفته و نام بصیر البرش را نیز در میان آنان آورده، اما جزئیات بیشتری درباره مبنای این ارزیابی منتشر نکرده است.

دو حمله دیگر در شجاعیه و محله شیخ رضوان شهر غزه گزارش شد. نیروهای امدادی و منابع درمانی فلسطینی گفتند در هر یک از این حملات یک نفر کشته شده است. ارتش اسرائیل درباره حمله شیخ رضوان گفت هدف یک عضو حماس بوده است. حماس تا زمان انتشار این گزارش درباره هویت بصیر البرش یا ادعای ارتش اسرائیل واکنش عمومی ارائه نکرده بود.

در حملات امروز غزه چه اتفاقی افتاد؟

نخستین مورد برجسته در نزدیکی جبالیا رخ داد. منابع پزشکی و اعضای خانواده گفتند بصیر البرش در این حمله کشته شد. ویدئویی که از پیامد حادثه منتشر شده، منیر البرش را در کنار پیکر پسرش نشان می‌دهد. این خانواده پیش‌تر نیز در جنگ آسیب دیده بود؛ بنا بر روایت خانواده و منابع درمانی، یکی از دختران منیر البرش در حمله‌ای در دسامبر ۲۰۲۳ کشته و خود او زخمی شده بود.

در شجاعیه، شرق شهر غزه، حمله دیگری یک مرد را کشت. حمله سوم یک خودرو را در شیخ رضوان هدف گرفت و یک کشته برجا گذاشت. تصاویر همان روز نشان می‌دهد مردم در تلاش برای خاموش‌کردن آتش خودروی هدف‌گرفته‌شده هستند. این سه مورد، آمار تأییدشده اولیه شنبه را به دست‌کم سه کشته رسانده است.

چه چیزهایی هنوز روشن نیست؟

هویت و نقش همه قربانیان به‌طور مستقل روشن نشده است. ارتش اسرائیل گفته چند «شبه‌نظامی» را هدف قرار داده، اما درباره شواهدی که بصیر البرش را به فعالیت مسلحانه مرتبط می‌کند توضیح عمومی نداده است. در مقابل، منابع فلسطینی مرگ او را تأیید کرده‌اند، ولی این تأیید به‌تنهایی درباره وضعیت نظامی یا غیرنظامی او پاسخ نمی‌دهد.

همچنین روشن نیست آیا شمار قربانیان در ساعات آینده افزایش خواهد یافت یا نه. آمار درگیری‌های غزه معمولاً با رسیدن مجروحان به بیمارستان‌ها و تکمیل عملیات امداد تغییر می‌کند. بنابراین رقم سه کشته باید به‌عنوان آمار اولیه همان روز خوانده شود.

چرا این حملات اکنون مهم است؟

اهمیت حملات شنبه در این است که با وجود آتش‌بس مورد حمایت آمریکا، خشونت در غزه متوقف نشده و اختلاف بر سر مرحله بعدی توافق همچنان پابرجاست. مذاکره‌کنندگان هنوز بر سر خلع سلاح حماس، چگونگی عقب‌نشینی نیروهای اسرائیلی و سازوکار بازسازی غزه به توافق نرسیده‌اند.

طبق آمار مقام‌های بهداشتی غزه، از زمان اجرایی‌شدن آتش‌بس بیش از ۱۳۰۰ فلسطینی کشته شده‌اند. ارتش اسرائیل نیز می‌گوید در همین دوره چهار نظامی اسرائیلی کشته شده‌اند. این ارقام از دو طرف منازعه می‌آیند و نشان می‌دهند آتش‌بس به معنی توقف کامل عملیات نظامی نبوده است.

زمینه؛ آتش‌بسی که هنوز به ثبات نرسیده

توافق آتش‌بس قرار بود مسیری برای کاهش درگیری، بازسازی و تعیین تکلیف حضور نیروهای اسرائیلی ایجاد کند. اما اختلاف‌های سیاسی و امنیتی مانع اجرای کامل مراحل بعدی شده است. اسرائیل بر خلع سلاح حماس تأکید دارد و مسئله زمان‌بندی و دامنه خروج نیروهایش نیز حل نشده باقی مانده است.

برای ساکنان غزه، نتیجه این بن‌بست ادامه ناامنی در مناطقی است که هم‌زمان با کمبود خدمات درمانی، تخریب گسترده زیرساخت و دشواری بازگشت آوارگان روبه‌رو هستند. حملات محدود اما تکرارشونده، امکان تثبیت زندگی روزمره و بازسازی را نیز دشوار می‌کند.

مسیر بعدی چیست؟

دو موضوع باید در ساعات و روزهای آینده دنبال شود: نخست، انتشار اطلاعات بیشتر درباره هویت افراد هدف‌گرفته‌شده و مبنای ادعای ارتش اسرائیل؛ دوم، واکنش میانجی‌ها و طرف‌های مذاکره به ادامه حملات. اگر این رویدادها به دور تازه‌ای از حملات متقابل منجر شوند، فشار بر سازوکار آتش‌بس بیشتر خواهد شد. در غیر این صورت نیز تداوم حملات پراکنده نشان می‌دهد فاصله زیادی میان «وجود توافق» و «برقراری امنیت پایدار» باقی مانده است.