نرخ بین‌بانکی روی ۲۴ درصد ماند، اما بانک‌ها از سقف دالان کمتر وام گرفتند
نرخ بین‌بانکی تا ۷ آبان ۱۴۰۵ روی سقف ۲۴ درصدی دالان ماند، اما داده‌های بانک مرکزی نشان می‌دهد بیشینه‌ی اعتبارگیری روزانه‌ی بانک‌ها با نرخ سقف از ۱۶۷٫۷ به ۱۳٫۳ هزار میلیارد تومان رسید.
ساختمان نخست بانک مرکزی ایران در تهران؛ تصویر آرشیوی سال ۲۰۱۴. عکس: ak ba / Wikimedia Commons، مجوز CC BY-SA 3.0 برش تصویر: ۱۶:۹.
نرخ سود بازار بین‌بانکی در هفته‌ی منتهی به ۷ آبان ۱۴۰۵ هم ۲۴ درصد، یعنی سقف دالان نرخ بهره‌ی بانک مرکزی، ثبت شد. اما گزارش‌های هفتگی عملیات سیاست پولی نشان می‌دهد بانک‌ها در همین مدت کمتر از پیش از اعتبارگیری با نرخ سقف استفاده کرده‌اند: بیشینه‌ی اعتبارگیری روزانه از ۱۶۷٫۷ هزار میلیارد تومان در هفته‌ی منتهی به ۲ شهریور به ۱۳٫۳ هزار میلیارد تومان در هفته‌ی منتهی به ۲۰ مهر رسید.
در این خبر اقتصادی می‌خوانید
در یک نگاه
- نرخ بازار بین‌بانکی در هر هشت هفته‌ی ثبت‌شده از ۴ شهریور تا ۲۳ مهر ۱۴۰۵ برابر ۲۴٫۰۰ درصد بود؛ برای ۷ آبان هم همین رقم گزارش شده است (جدول نرخ‌های سیاستی بانک مرکزی؛ ایلنا).
- دالان نرخ بهره: سقف ۲۴ درصد، حداقل نرخ توافق بازخرید ۲۳ درصد و نرخ سپرده‌گذاری قاعده‌مند ۱۷ درصد (بانک مرکزی).
- در پنج حراج بررسی‌شده، مبلغ پذیرفته‌شده‌ی توافق بازخرید هفت‌روزه هر بار ۷۰۰ هزار میلیارد ریال (۷۰ هزار میلیارد تومان) بود.
- سفارش‌های ارسالی از ۴۱۹۹٫۶ هزار میلیارد ریال در حراج ۲ شهریور به ۲۹۲۹٫۹ هزار میلیارد ریال در حراج ۲۰ مهر کاهش یافت.
- بیشینه‌ی اعتبارگیری روزانه با نرخ سقف از ۱۶۷۷٫۲ به ۱۳۳٫۰ هزار میلیارد ریال رسید؛ کمتر از ۸ درصد رقم هفته‌ی منتهی به ۲ شهریور.
نرخی که روی سقف دالان نشسته است
بانک مرکزی بازار بین‌بانکی ریالی را در یک دالان نرخ بهره مدیریت می‌کند. سقف آن ۲۴ درصد است و بانک‌ها با وثیقه‌ی اوراق مالی اسلامی دولتی می‌توانند شنبه تا چهارشنبه با همین نرخ از بانک مرکزی اعتبار بگیرند. حداقل نرخ توافق بازخرید در حراج‌ها ۲۳ درصد و نرخ سپرده‌گذاری قاعده‌مند ۱۷ درصد است. در جدول نرخ‌های سیاستی بانک مرکزی، نرخ بازار بین‌بانکی در هشت هفته‌ی پیاپی ثبت‌شده، از ۴ شهریور تا ۲۳ مهر، دقیقاً ۲۴٫۰۰ درصد بود. یعنی نرخ به‌جای نوسان درون دالان، چند هفته است روی سقف آن مانده است.
حراج‌ها: مبلغ ثابت، تقاضای کمتر
در عملیات بازار باز، بانک مرکزی در هر پنج گزارش بررسی‌شده ۷۰۰ هزار میلیارد ریال توافق بازخرید هفت‌روزه با حداقل نرخ ۲۳ درصد پذیرفت. در حراج‌هایی که خرید قطعی هم اعلام شد، یعنی ۲ شهریور و ۶، ۱۳ و ۲۰ مهر، بانک‌ها پیشنهادی برای آن ثبت نکردند. مبلغ پذیرفته‌شده ثابت ماند، اما سفارش‌های ارسالی پایین آمد. بر پایه‌ی همین ارقام، نسبت سفارش به مبلغ پذیرفته‌شده از حدود ۶ برابر در ۲ شهریور به حدود ۴٫۲ برابر در ۲۰ مهر رسید.
| تاریخ گزارش | شماره‌ی حراج | بانک‌های شرکت‌کننده | سفارش‌های ارسالی | توافق بازخرید پذیرفته‌شده | بیشینه‌ی اعتبارگیری روزانه با نرخ سقف |
|---|---|---|---|---|---|
| ۲ شهریور ۱۴۰۵ | ۲۱ | ۱۶ | ۴۱۹۹٫۶ | ۷۰۰٫۰ | ۱۶۷۷٫۲ |
| ۹ شهریور ۱۴۰۵ | ۲۲ | ۱۶ | ۴۰۴۸٫۰ | ۷۰۰٫۰ | ۵۸۶٫۷ |
| ۶ مهر ۱۴۰۵ | ۲۶ | ۱۳ | ۲۹۱۱٫۶ | ۷۰۰٫۰ | ۴۴۱٫۹ |
| ۱۳ مهر ۱۴۰۵ | ۲۷ | ۱۶ | ۳۰۲۱٫۱ | ۷۰۰٫۰ | ۷۸٫۲ |
| ۲۰ مهر ۱۴۰۵ | ۲۸ | ۱۴ | ۲۹۲۹٫۹ | ۷۰۰٫۰ | ۱۳۳٫۰ |
اعتبارگیری از سقف دالان فروکش کرد
بیشینه‌ی روزانه‌ی اعتبارگیری قاعده‌مند در هفته‌ی منتهی به ۲ شهریور ۱۶۷۷٫۲ هزار میلیارد ریال، معادل ۱۶۷٫۷ هزار میلیارد تومان، بود و هفت بانک یا مؤسسه‌ی اعتباری در یکی از روزها از آن استفاده کردند. در هفته‌ی منتهی به ۲۰ مهر، این رقم به ۱۳۳٫۰ هزار میلیارد ریال، معادل ۱۳٫۳ هزار میلیارد تومان، و شمار استفاده‌کنندگان به سه نهاد رسید. در هفته‌ی منتهی به ۱۳ مهر، در سه روز پایانی کاری هیچ بانکی اعتبار نگرفت. بانک‌ها همچنان به سقف ۲۴ درصد دسترسی دارند، اما در این گزارش‌ها کمتر سراغ آن رفته‌اند.
این ترکیب چه چیزی را نشان می‌دهد و چه چیزی را نه
ثبات نرخ روی سقف، به‌تنهایی نشان نمی‌دهد فشار نقدینگی بر بانک‌ها چقدر است. داده‌ی اعتبارگیری تصویر دقیق‌تری می‌دهد: در هفته‌های اخیر فشار مستقیم بر سقف دالان کمتر دیده می‌شود. گزارش بانک مرکزی دلیل این کاهش را توضیح نمی‌دهد. این مقایسه تا گزارش ۲۰ مهر را پوشش می‌دهد و ارقام تفصیلی دو هفته‌ی ۲۷ مهر و ۴ آبان در دسترس نبود.
این ارقام در شرایطی منتشر می‌شود که مرکز آمار تورم نقطه‌به‌نقطه‌ی مهر را ۸۸٫۷ درصد اعلام کرده و رشد سالانه‌ی نقدینگی ۵۰٫۹ درصد گزارش شده است. نرخ ۲۴ درصدی بین‌بانکی از هر دو رقم بسیار پایین‌تر است، اما داده‌های بانک مرکزی رابطه‌ای علّی میان این شاخص‌ها و رفتار بانک‌ها در دالان نشان نمی‌دهد.
منابع
- منبع رسمی بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران
- منبع تکمیلی بانک مرکزی — نرخ سود (جدول نرخ بازار بین‌بانکی و نرخ‌های دالان)
- منبع تکمیلی بانک مرکزی — گزارش عملیات اجرایی سیاست پولی، ۲ شهریور ۱۴۰۵
- منبع تکمیلی بانک مرکزی — گزارش عملیات اجرایی سیاست پولی، ۹ شهریور ۱۴۰۵
- منبع تکمیلی بانک مرکزی — گزارش عملیات اجرایی سیاست پولی، ۶ مهر ۱۴۰۵
- منبع تکمیلی بانک مرکزی — گزارش عملیات اجرایی سیاست پولی، ۱۳ مهر ۱۴۰۵
- منبع تکمیلی بانک مرکزی — گزارش عملیات اجرایی سیاست پولی، ۲۰ مهر ۱۴۰۵
- منبع تکمیلی ایلنا — نرخ سود بین‌بانکی ۲۴ درصد باقی ماند — ۹ آبان ۱۴۰۵
- منبع تکمیلی برنا — تورم نقطه‌به‌نقطه‌ی مهرماه (مرکز آمار) — ۶ آبان ۱۴۰۵
اعتبارسنجی
پیوند تأیید همین خبرنویسنده اقتصادی Economic Writerr متمرکز بر تحلیل بازارها، سیاست‌های پولی و اثر تصمیمات اقتصادی بر زندگی روزمره.
مطالب مرتبط
اقتصاد کلان · ۱۱ آبان ۱۴۰۵همتی از مدیران بانک‌ها خواست پولشویی در شعب را جدی بگیرند
اقتصاد کلان · ۱۱ آبان ۱۴۰۵تورم نقطه‌ای مهر یک واحد درصد کم شد، اما قیمت‌ها در یک ماه ۴٫۴ درصد بالا رفت
استانها · ۱۱ آبان ۱۴۰۵