پاکستان از کشته‌شدن ۱۳ نیروی طالبان خبر داد؛ کابل رد کرد

تنش میان پاکستان و افغانستان وارد مرحله تازه‌ای شده است. اسلام‌آباد اعلام کرد در درگیری شبانه در مرز بلوچستان دست‌کم ۱۳ نیروی طالبان افغانستان کشته شده‌اند؛ ادعایی که کابل آن را رد کرده و در مقابل می‌گوید نیروهای افغان یک پاسگاه پاکستان را در نزدیکی اسپین‌بولدک منهدم کرده‌اند. هیچ‌یک از آمارهای تلفات دو طرف به‌طور مستقل تأیید نشده است.

وزارت اطلاع‌رسانی پاکستان گفت نیروهای این کشور پنجشنبه‌شب در بخش گلستان بلوچستان با آنچه «تجاوز افغانستان» خواند مقابله کردند. دولت افغانستان روایت متفاوتی ارائه داده و می‌گوید تیراندازی از سوی پاکستان آغاز شد و نیروهایش در پاسخ یک موضع مرزی پاکستان را هدف قرار دادند. منابع محلی نیز از چند ساعت تبادل آتش در امتداد مرز خبر داده‌اند.

ادعاهای متناقض درباره تلفات

پاکستان شمار کشته‌های طرف افغان را ۱۳ نفر اعلام کرده است. وزارت دفاع طالبان این رقم را رد کرده و می‌گوید نیروهای افغان تلفاتی نداشته‌اند. آسوشیتدپرس نیز تأکید کرده که نتوانسته تصاویر و ادعاهای مربوط به تلفات را مستقلاً تأیید کند. همین اختلاف روایت، ارزیابی دقیق ابعاد درگیری را دشوار کرده است.

درگیری تازه یک روز پس از حملات هوایی پاکستان به چند نقطه افغانستان رخ داد. اسلام‌آباد گفته بود ده محل را که برای نگهداری و پرتاب پهپاد علیه پاکستان استفاده می‌شد هدف قرار داده است. مقام‌های طالبان در مقابل گفتند حملات به قندهار، پکتیا و خوست چهار غیرنظامی را کشته است. رونما پیش‌تر آن مرحله از تنش را جداگانه پوشش داده بود؛ درگیری مرزی تازه، تحول مستقلی پس از آن حملات است.

ریشه اختلاف چیست؟

پاکستان بارها حکومت طالبان را متهم کرده که به تحریک طالبان پاکستان، یا تی‌تی‌پی، اجازه می‌دهد از خاک افغانستان برای سازماندهی حملات استفاده کند. کابل این اتهام را رد می‌کند و می‌گوید اسلام‌آباد مسئول مشکلات امنیتی داخل پاکستان است. تی‌تی‌پی از طالبان افغانستان جداست، اما میان دو گروه پیوندهای تاریخی و ایدئولوژیک وجود دارد.

افزایش حملات و پاسخ‌های نظامی خطر تبدیل اختلاف امنیتی به رویارویی مستقیم‌تر میان دو همسایه را بالا برده است. چین، ترکیه، قطر و عربستان در ماه‌های اخیر برای کاهش تنش میان اسلام‌آباد و کابل تلاش کرده‌اند، اما موج تازه حملات نشان می‌دهد سازوکارهای میانجی‌گری هنوز نتوانسته‌اند چرخه اقدام و پاسخ را متوقف کنند.

آنچه باید دنبال کرد

در کوتاه‌مدت، مهم‌ترین مسئله این است که آیا آرامش شکننده مرزی حفظ می‌شود یا دو طرف بار دیگر از نیروی هوایی و توپخانه استفاده خواهند کرد. همچنین انتشار شواهد مستقل درباره تلفات می‌تواند بخشی از اختلاف روایت‌ها را روشن کند. برای ایران نیز تشدید پایدار بحران در شرق افغانستان و پاکستان از منظر امنیت مرزی، مهاجرت و تجارت منطقه‌ای قابل توجه است، هرچند درگیری اخیر اثر مستقیم اعلام‌شده‌ای بر مرزهای ایران نداشته است.