پوجدمون زمان بازگشت به اسپانیا را اعلام نکرد؛ حکم بازداشت لغو شد

کارلس پوجدمون، رئیس پیشین دولت کاتالونیا، در نخستین واکنش عمومی پس از لغو حکم بازداشتش گفت تصمیم قضایی به یک دوره ۹ ساله پایان می‌دهد، اما زمان بازگشت خود به اسپانیا را اعلام نکرد. او در واترلو تأکید کرد عفو به‌تنهایی اختلاف سیاسی میان اسپانیا و کاتالونیا را حل نمی‌کند.

پابلو یارنا، قاضی دادگاه عالی اسپانیا، روز سه‌شنبه ۶ اکتبر حکم بازداشت ملی پوجدمون، تونی کومین و لوئیس پویگ را بی‌اثر کرد. این اقدام پس از تصمیم دادگاه قانون اساسی برای شمول قانون عفو بر جرایم مرتبط با اختلاس در پرونده استقلال‌طلبی کاتالونیا انجام شد.

چه چیزی قطعی است؟

واقعیت: خطر بازداشت فوری پوجدمون هنگام ورود به اسپانیا فعلاً برطرف شده است. دادگاه قانون اساسی نیز گفته قانون عفو باید در پرونده‌های اختلاس مرتبط با «پروسس» قابل اعمال باشد.

نامعلوم: دادگاه عالی هنوز عفو را با رأی نهایی و اختصاصی در پرونده پوجدمون اعمال نکرده است. وکیل او گفته تا بسته‌شدن نهایی پرونده، تاریخ مشخصی برای بازگشت وجود ندارد. بنابراین تعبیر «تبرئه کامل» یا «بازگشت فوری» دقیق نیست.

روایت پوجدمون و موضع مخالفان

پوجدمون تصمیم را شکست نهادهایی دانست که به گفته او اجرای قانون عفو را عقب انداخته‌اند و از «پایان مرحله سرکوب سیاسی» سخن گفت. این توصیف، موضع سیاسی اوست و نه نتیجه حقوقی دادگاه درباره مشروعیت همه اقدامات دولت اسپانیا از سال ۲۰۱۷.

حزب مردم و دیگر مخالفان عفو می‌گویند دولت پدرو سانچز این قانون را برای حفظ حمایت پارلمانی حزب جونتس معامله کرده است. دولت در مقابل، عفو را ابزار عادی‌سازی سیاست کاتالونیا معرفی می‌کند.

چرا اکنون اهمیت دارد؟

اسپانیا در آستانه انتخابات زودهنگام ۲۹ نوامبر است. بازگشت احتمالی پوجدمون می‌تواند مشارکت رأی‌دهندگان استقلال‌طلب، رقابت میان جونتس و چپ جمهوری‌خواه کاتالونیا و حملات انتخاباتی مخالفان به سانچز را تغییر دهد.

با این حال، خود پوجدمون روشن کرد که رفع مانع قضایی به معنای پایان مطالبه استقلال نیست. این تمایز برای فهم مرحله بعد مهم است: عفو ممکن است پرونده کیفری را ببندد، اما اختلاف بر سر خودمختاری، همه‌پرسی و رابطه مالی کاتالونیا با دولت مرکزی باقی می‌ماند.

گام بعدی

انتشار متن کامل رأی دادگاه قانون اساسی، دستور نهایی دادگاه عالی و تصمیم پوجدمون درباره زمان بازگشت سه شاخص اصلی‌اند. رونما پیش‌تر در گزارش اعلام انتخابات زودهنگام اسپانیا زمینه انتخاباتی این تحول را پوشش داده است.