ایران، پاکستان، عربستان و ترکیه در تهران توافق کردند گفت‌وگوها ادامه پیدا کند

نمایندگان ایران، پاکستان، عربستان سعودی و ترکیه روز دوشنبه ۴ آبان ۱۴۰۵ (۲۶ اکتبر ۲۰۲۶) در تهران درباره امنیت و ثبات منطقه گفت‌وگو کردند. بر پایه گزارش تلویزیون دولتی ایران، که روزنامه «داون» آن را بازتاب داده، حاضران توافق کردند گفت‌وگوها را برای تقویت همکاری، از جمله در حوزه صلح و امنیت منطقه‌ای، ادامه دهند. اعلامیه مشترک یا تعهد مشخص دیگری گزارش نشده است.

چه کسانی دور یک میز نشستند؟

به نوشته‌ی «داون» که از رویترز و خبرگزاری فرانسه هم بهره گرفته، از ایران پزشکیان، رضایی و عراقچی در نشست بودند. پاکستان را فیلد مارشال عاصم منیر، فرمانده ارتش و رئیس نیروهای دفاعی، و محسن نقوی، وزیر کشور، نمایندگی کردند. ترکیه را ابراهیم کالین، رئیس سازمان اطلاعات، و عربستان را وزیر دفاع آن کشور نمایندگی کرد. روزنامه نام وزیر سعودی را در متن و زیرنویس عکس به دو شکل نوشته است؛ به همین دلیل در این گزارش نام او نیامده است.

پزشکیان چه گفت؟

بر پایه‌ی بیانیه‌ی منتشرشده در وب‌سایت ریاست‌جمهوری، پزشکیان گفت امیدوار است حضور نمایندگان کشورهای مهم و اثرگذار اسلامی به تحکیم «وحدت و انسجام منطقه‌ای» کمک کند. او تأکید کرد مسلمانان باید در برابر تهدیدها و اقدام‌هایی که ملت‌های مسلمان را هدف می‌گیرد «به‌عنوان یک جبهه‌ی واحد» بایستند و نباید اجازه داد اسرائیل هر زمان بخواهد به هر فرد یا کشوری حمله یا ترور کند. پزشکیان افزود رسیدن به این هدف مستلزم آن است که کشورهای اسلامی درباره‌ی اهداف خود به درک مشترک برسند و اجرای توافق‌ها را با تعهد متقابل دنبال کنند.

موضع مقام‌های ایران و عربستان

محسن رضایی پس از نشست به تلویزیون دولتی ایران گفت گفت‌وگوهای «بسیار خوبی» انجام شده و فضای تازه‌ای در منطقه در حال شکل‌گیری است. به نقل از ایرنا، او گفت امنیت منطقه جز با تکیه بر ملاحظات امنیتی کشورهای منطقه تأمین نمی‌شود. علی باقری‌کنی، معاون دبیر شورای عالی امنیت ملی، این نشست را می‌تواند مقدمه‌ی گام‌های بعدی برای شکل‌گیری «امنیت درون‌زا» دانست. رائد کریملی، معاون وزیر عربستان در دیپلماسی عمومی، در شبکه‌ی ایکس نوشت این دیدار بخشی از تلاش‌های اعضای ائتلاف دفاعی مکه برای کاهش تنش میان طرف‌های درگیر در بحران جاری است.

زمینه‌ی نشست و آنچه هنوز روشن نیست

جنگ از اواخر فوریه‌ی ۲۰۲۶ با حمله‌ی آمریکا و اسرائیل به ایران آغاز شد و آتش‌بس آوریل مرحله‌ی شدید آن را متوقف کرد. به نوشته‌ی «داون»، رهبران ایران گفته‌اند آمریکا باید برای بازسازی اعتماد نخستین گام‌ها را بردارد و پذیرش پیشنهاد هفت‌ماده‌ای تهران می‌تواند نقطه‌ی شروع مذاکرات تازه باشد. دستور کار، زمان نشست بعدی و سازوکار پیگیری توافق ادامه‌ی گفت‌وگوها اعلام نشده است. محتوای پیشنهاد هفت‌ماده‌ای هم در گزارش «داون» نیامده است.