سخنگوی سپاه طرح «دروازه آهنین» سنتکام را رد کرد؛ ایران می‌گوید مسیرهای ارتباط با همسایگان بسته‌شدنی نیست
سخنگوی سپاه در روز ۱۷ آبان طرح جدید سنتکام موسوم به «دروازه آهنین» را رد کرد و مدعی شد مسیرهای ارتباطی ایران با همسایگان مسدودشدنی نیست؛ آثار واقعی طرح هنوز روشن نیست.
نیروهای دریایی سپاه در رزمایش سال ۲۰۱۵ در تنگه هرمز؛ عکس سید شهاب‌الدین واجدی، CC BY 4.0 از ویکی‌مدیا کامنز. تصویر از واکنش سخنگوی سپاه در ۱۷ آبان ۱۴۰۵ نیست.
سردار حسین محبی، سخنگوی سپاه پاسداران، روز یکشنبه ۱۷ آبان ۱۴۰۵ به تشکیل گروه «دروازه آهنین» فرماندهی مرکزی آمریکا واکنش نشان داد و گفت آمریکا با این برنامه نمی‌تواند مسیرهای ارتباطی ایران با همسایگان یا اقتصاد کشور را از کار بیندازد. این موضع‌گیری تازه در ادامه خبر روز شنبه سنتکام درباره گسترش تلاش‌های واشنگتن از محاصره دریایی به مسیرهای زمینی و حوزه دریای خزر مطرح شده است؛ وقوع یک عملیات تازه در خزر از این اظهارات نتیجه نمی‌شود.
در این خبر سیاسی می‌خوانید
واکنش امروز سپاه چه بود؟
محبی در گفت‌وگو با خبرنگار سیاسی فارس، طرح جدید را بیشتر تغییر نام و واژگان دانست و گفت به باور او آمریکا نمی‌تواند با محدودکردن تجارت و ارتباطات همسایگی، اقتصاد ایران را فروبپاشد. سخنگوی سپاه جنگ را ترکیبی از فشار نظامی و اقتصادی توصیف کرد و گفت برای حفظ مسیرهای ارتباط با همسایگان تمهیدهایی اندیشیده شده است. این اظهارات ارزیابی و ادعای یک مقام ایرانی درباره توان مقابله با تحریم و محاصره است، نه نتیجه یک بررسی مستقل از ظرفیت همه مسیرهای تجاری.
محبی همچنین گفت اگر آمریکا در اجرای این سیاست جدی باشد، ایران هم پاسخ خود را جدی خواهد گرفت. در گزارش بازنشرشده از همشهری، او درباره تهدید شناورها از سوی آمریکا سخن گفته و مدعی شده نیروهای ایرانی توان پاسخ متقابل دارند. هیچ عملیات مشخص جدیدی با زمان و محل روشن در همین گفته‌ها تأیید نشده است.
«دروازه آهنین» چیست؟
فرماندهی مرکزی آمریکا شنبه ۷ نوامبر از تشکیل یک گروه هماهنگی با حدود ۲۰ نیروی نظامی و غیرنظامی در تامپا خبر داد. هدف اعلام‌شده، نظارت و محدودسازی جابه‌جایی تجهیزات نظامی پیشرفته، کالاهای دارای کاربرد دوگانه و جریان‌های مالی تحریمی در ارتباط با مرزهای زمینی ایران و دریای خزر است. این اقدام به گفته واشنگتن مکمل سیاست فشار اقتصادی و محاصره دریایی است؛ بااین‌حال تشکیل یک واحد اداری به معنای بستن فیزیکی مرزها یا شروع عملیات در خاک کشورهای همسایه نیست.
آزمون عملی ادعای طرفین چیست؟
برای سنجش این طرح باید به داده‌های قابل اندازه‌گیری نگاه کرد: تغییر واقعی حجم تجارت ایران با همسایگان، وضعیت عبور کامیون‌ها، حمل‌ونقل ریلی و دریای خزر، محدودیت‌های وضع‌شده توسط دولت‌های مسیر و اسناد گمرکی. ادعای «محاصره کامل» از طرف آمریکا یا «بی‌اثر بودن کامل» از طرف ایران، بدون این اطلاعات ثابت نمی‌شود.
در سطح حقوقی، کشورهای همسایه ایران اختیار مدیریت مرزها و مقررات گمرکی خود را دارند. همکاری احتمالی آن‌ها با واشنگتن یا تهران یکسان نیست و باید در هر مورد جداگانه بررسی شود. حتی اعمال تحریم ثانویه نیز به‌خودی‌خود به معنای توقف تمام صادرات و واردات یک کشور نیست.
چه چیزی نسبت به خبر دیروز تغییر کرد؟
رونما پیش‌تر خبر تشکیل گروه جدید سنتکام را منتشر کرده بود. تحول مستقل امروز، نخستین واکنش مشخص سخنگوی سپاه به همین طرح است؛ نه اعلام دوباره تصمیم آمریکا. این تمایز مانع ثبت دو بار یک رویداد در آرشیو می‌شود.
واقعیت، ادعا و نقاط نامعلوم
- واقعیت قابل استناد: سنتکام تشکیل گروه Iron Gate را اعلام کرده و سخنگوی سپاه در ۸ نوامبر به آن پاسخ داده است.
- ادعای آمریکا: افزایش توان مهار جابه‌جایی تجهیزات و منابع مالی مرتبط با ایران.
- ادعای ایران: ناکامی آمریکا در مسدودکردن راه‌های ارتباطی با کشورهای همسایه.
- نامعلوم: میزان اثر واقعی طرح، سازوکار همکاری کشورهای ثالث و هرگونه تغییر مستند در تجارت مرزی.
در نتیجه این خبر درباره واکنش تازه ایران است. پیامد اقتصادی و عملیاتی طرح باید با داده و شواهد بعدی بررسی شود.
منابع
اعتبارسنجی
پیوند تأیید همین خبرمطالب مرتبط
امنیت و ژئوپلیتیک · ۱۷ آبان ۱۴۰۵سه متهم پرونده اعتراضات دی‌ماه در کرج اعدام شدند؛ اختلاف روایت درباره اتهام‌ها و روند دادرسی
امنیت و ژئوپلیتیک · ۱۷ آبان ۱۴۰۵جنگ ایران و آمریکا تا ۸ نوامبر؛ حمله به کشتی در دریای عمان، ادعای انفجار نفتکش‌ها و گسترش محاصره
امنیت و ژئوپلیتیک · ۱۷ آبان ۱۴۰۵