افت تازه بورس‌های آسیا در ۱۵ اکتبر؛ فشار تورم آمریکا بر سهام فناوری ژاپن و کره جنوبی

بازارهای سهام ژاپن و کره جنوبی پنجشنبه ۱۵ اکتبر ۲۰۲۶ معاملات خود را با کاهش آغاز کردند؛ افتی که پس از انتشار تورم بالاتر از انتظار آمریکا و ریزش سهام فناوری در وال‌استریت رخ داد. ارقام این گزارش مربوط به ساعات آغازین معاملات آسیا هستند، نه قیمت نهایی روز. نگرانی اصلی معامله‌گران آن است که تداوم تورم، هزینه تأمین مالی شرکت‌های فناوری و زیرساخت هوش مصنوعی را بالاتر نگه دارد.

چه اتفاقی در بازارهای ژاپن و کره جنوبی افتاد؟

وال‌استریت ژورنال در به‌روزرسانی ساعت ۰۰:۱۵ به وقت گرینویچ نوشت شاخص نیکی ۲۲۵ ژاپن حدود ۲٫۹ درصد افت کرده و به محدوده ۶۵٬۷۵۵ واحد رسیده است. همین گزارش از کاهش حدود ۹٫۸ درصدی سهام Ibiden، افت ۸٫۶ درصدی Fujikura و کاهش ۸٫۲ درصدی Kioxia در آن مقطع خبر داد. این ارقام یک «عکس لحظه‌ای» از بازار هستند و ممکن است تا پایان جلسه تغییر کنند.

گزارش دیگری از TradingKey با تاریخ ۱۵ اکتبر، آغاز معاملات بورس کره جنوبی را با افت حدود ۵٫۶ درصدی کسپی توصیف می‌کند؛ این شاخص سپس بخشی از افت خود را جبران کرد و در زمان گزارش حدود ۴٫۵ درصد پایین‌تر از سطح قبلی قرار داشت. در همان مقطع، سهام Samsung Electronics و SK Hynix به‌ترتیب بیش از ۵ و ۶ درصد کاهش یافته بودند. اختلاف ارقام میان خبرگزاری‌ها الزاماً تناقض نیست: ساعت مشاهده متفاوت است و بازار هنوز باز بود.

عامل مشترک چیست؟

چهارشنبه ۱۴ اکتبر، داده رسمی شاخص قیمت مصرف‌کننده آمریکا نشان داد تورم سالانه سپتامبر به ۳٫۷ درصد رسیده است؛ این نرخ بالاتر از رقم ۳٫۴ درصد در ماه قبل بود. در واکنش، شاخص S&P 500 حدود ۱٫۱ درصد و نزدک نزدیک ۱٫۹ درصد افت کردند. افزایش قیمت انرژی یکی از اجزای فشار تورمی گزارش‌شده بود، اما نمی‌توان تمام افت سهام آسیا را فقط به نفت یا فقط به یک داده نسبت داد.

بخش فناوری آسیا به دو دلیل حساس است: نخست، شرکت‌های تراشه و تجهیزات الکترونیکی در زنجیره جهانی سرمایه‌گذاری هوش مصنوعی نقش دارند؛ دوم، بالا ماندن بازده اوراق و نرخ‌های بهره مورد انتظار می‌تواند ارزش فعلی سودهای آینده شرکت‌های رشدی را کاهش دهد. بنابراین واکنش شدیدتر سهم‌های نیمه‌رسانا نسبت به شاخص‌های عمومی با سازوکار ارزش‌گذاری سازگار است؛ با این حال نسبت دادن تک‌تک معاملات به یک عامل، تحلیل است نه واقعیت تأییدشده.

تفکیک واقعیت، ادعا و تحلیل

واقعیت گزارش‌شده: نیکی و کسپی در ساعات آغازین روز ۱۵ اکتبر افت کردند؛ داده تورم آمریکا در سپتامبر ۳٫۷ درصد بود و شاخص‌های اصلی وال‌استریت روز قبل کاهش یافتند. انتظار یا برداشت بازار: احتمال افزایش دوباره نرخ بهره فدرال‌رزرو در قیمت‌گذاری اوراق و سهام تقویت شده است. واقعیت هنوز نامعلوم: تصمیم بعدی بانک مرکزی آمریکا، وضعیت نهایی شاخص‌های آسیایی در پایان روز و سهم دقیق هر عامل از افت قیمت‌ها. هیچ تصمیم جدیدی درباره نرخ بهره صرفاً از افت بازار استنتاج نمی‌شود.

جدول داده‌ها؛ زمان اندازه‌گیری مهم است

چرا این تحول برای اقتصاد جهانی مهم است؟

اگر فشار فروش در بازارهای نیمه‌رسانا ادامه یابد، تأمین مالی پروژه‌های بزرگ پردازشی ممکن است دشوارتر شود و شرکت‌ها در زمان‌بندی سرمایه‌گذاری تجدیدنظر کنند؛ این فقط یک سناریوی احتمالی است، نه خبری از توقف قطعی پروژه‌ها. از سوی دیگر، بازارهای سهام آسیا به تقاضای صادراتی آمریکا و چین وابسته‌اند و تغییر انتظارات درباره نرخ بهره دلار می‌تواند بر نرخ ارز و جریان سرمایه در منطقه اثر بگذارد.

رونما در گزارش پیشین خود درباره افت بورس کره جنوبی و نگرانی نسبت به سهام تراشه به فشارهای ساختاری صنعت اشاره کرده بود. همچنین گزارش تورم سپتامبر آمریکا زمینه داده‌ای افت تازه بازارها را توضیح می‌دهد. رویداد ۱۵ اکتبر، روز معاملاتی تازه‌ای است و نباید به‌عنوان بازنشر افت ۱۳ اکتبر تلقی شود.

چه چیزی را باید در ادامه دید؟

نخست، قیمت پایانی نیکی و کسپی و حجم معاملات روز پنجشنبه مشخص می‌کند افت اولیه تا چه اندازه پایدار بوده است. دوم، تغییر بازده اوراق خزانه آمریکا و ارزهای آسیایی باید جداگانه دنبال شود. سوم، اظهارات رسمی اعضای فدرال‌رزرو و گزارش سود شرکت‌های بزرگ فناوری برای آزمودن روایت افزایش هزینه سرمایه تعیین‌کننده خواهند بود. داده اولیه بازار هنوز مبنای نتیجه‌گیری درباره رکود، سقوط دائمی هوش مصنوعی یا تصمیم حتمی بانک مرکزی نیست.