لاتینوبارومترو: نفوذ چین در آمریکای لاتین مثبت‌تر از آمریکا ارزیابی شد

گزارش ۲۰۲۶ لاتینوبارومترو نشان می‌دهد ۶۵ درصد پاسخ‌دهندگان در آمریکای لاتین نفوذ چین را «مثبت» ارزیابی کرده‌اند، در حالی که این رقم برای ایالات متحده ۵۷ درصد است. بر اساس گزارش، این نخستین بار از آغاز این سنجش است که چین در شاخص «نوع نفوذ» از آمریکا جلو می‌افتد. با این حال، این نتیجه به معنای برتری چین در همه ابعاد تصویر عمومی نیست.

داده اصلی چیست؟

در گزارش رسمی لاتینوبارومترو، ارزیابی مثبت از نفوذ آمریکا از ۶۰ درصد در سال ۲۰۲۰ به ۵۷ درصد در ۲۰۲۶ کاهش یافته و ارزیابی منفی از ۲۸ به ۳۷ درصد رسیده است. در همین دوره، ارزیابی مثبت از نفوذ چین از ۴۸ به ۶۵ درصد افزایش یافته و ارزیابی منفی آن از ۳۷ به ۲۶ درصد کاهش پیدا کرده است.

فاصله کنونی در این شاخص هشت واحد درصد به سود چین است. در سطح کشورها نیز گزارش می‌گوید پرو، السالوادور، شیلی، اکوادور، کلمبیا، بولیوی، آرژانتین، پاراگوئه و پاناما نفوذ چین را مثبت‌تر از آمریکا ارزیابی کرده‌اند؛ کاستاریکا و جمهوری دومینیکن از استثناهای برجسته‌اند.

اما «نفوذ مثبت» با «محبوبیت کشور» یکی نیست

یکی از مهم‌ترین ظرافت‌های گزارش همین‌جاست. وقتی از «نظر مطلوب درباره کشورها» پرسیده می‌شود، آمریکا هنوز با ۶۳ درصد از چین با حدود ۵۸ تا ۵۹ درصد جلوتر است. همچنین ۷۱ درصد پاسخ‌دهندگان روابط کشور خود با آمریکا را خوب ارزیابی کرده‌اند، در برابر ۶۷ درصد برای چین.

بنابراین تیتر درست این نیست که «چین از آمریکا محبوب‌تر شده است». فکت دقیق‌تر این است که در سنجه مشخصِ «اثر یا نفوذ مثبت»، چین جلو افتاده؛ در سنجه‌های کلی‌تر تصویر کشور و کیفیت روابط، آمریکا هنوز مزیت دارد.

چرا این تغییر مهم است؟

آمریکای لاتین طی دو دهه اخیر شاهد رشد حضور چین در تجارت کالا، زیرساخت، وام، انرژی، معدن و فناوری بوده است. بسیاری از دولت‌ها در منطقه هم‌زمان روابط اقتصادی با چین و پیوندهای امنیتی، مالی و مهاجرتی عمیق با آمریکا دارند. داده تازه نشان می‌دهد این چندجانبه‌گرایی فقط در سطح دولت‌ها نیست و در افکار عمومی نیز بازتاب پیدا کرده است.

گزارش لاتینوبارومترو خود این تغییر را در زمینه کاهش تمرکز طولانی‌مدت واشنگتن بر منطقه و افزایش تعامل دیگر قدرت‌ها توضیح می‌دهد. اما از نظر روش‌شناختی، نظرسنجی هم‌بستگی نگرش‌ها را نشان می‌دهد و به‌تنهایی نمی‌تواند ثابت کند کدام سیاست یا رویداد دقیقاً علت تغییر بوده است.

قوی‌ترین خوانش مخالف

ممکن است برتری چین در این شاخص بیش از آنکه نشانه «چرخش ژئوپلیتیک» باشد، نتیجه تفاوت ماهیت حضور دو قدرت باشد. آمریکا در منطقه با موضوعات حساس‌تری مانند مهاجرت، تحریم، مبارزه با مواد مخدر، مداخله امنیتی و سیاست داخلی کشورهای همسایه درگیر است؛ چین غالباً با تجارت و سرمایه‌گذاری دیده می‌شود. بنابراین هزینه سیاسی دیده‌شدن آمریکا می‌تواند بیشتر باشد، حتی اگر روابط اقتصادی و فرهنگی آن عمیق‌تر بماند.

این استدلال با داده خود گزارش تا حدی سازگار است: آمریکا در «نظر کلی درباره کشور» هنوز جلوتر است. پس نتیجه مناسب، «جابجایی کامل هژمونی» نیست؛ بلکه فشرده‌ترشدن رقابت بر سر مشروعیت و تصویر عمومی است.

چه چیزی این برداشت را ابطال می‌کند؟

اگر در دورهای بعدی لاتینوبارومترو فاصله ۶۵ به ۵۷ بسته شود، یا اگر کشورهای کلیدی بدون کاهش روابط اقتصادی با چین دوباره نفوذ آمریکا را مثبت‌تر ارزیابی کنند، فرض روند پایدار تضعیف می‌شود. برعکس، تثبیت شکاف در چند دوره همراه با افزایش سهم چین در تجارت، سرمایه‌گذاری و زیرساخت، شواهد قوی‌تری از یک تغییر ساختاری خواهد بود.