تعرفه‌ی گاز خانگی با ۴ پله؛ روشی که از مهر ۱۴۰۴ اجرا شده است

شرکت ملی گاز ایران می‌گوید از مهر ۱۴۰۴ تعرفه گاز خانگی از ۱۲ پله به ۴ پله رسیده است. بر اساس این روش، مصرف هر مشترک با میانگین پنج‌ساله مصرف شهر خودش سنجیده می‌شود و هرچه بخش بیشتری از مصرف در پله‌های بالاتر قرار گیرد، قبض سهم بیشتری از تعرفه‌های گران‌تر را در بر می‌گیرد.

این گزارش یک روش محاسبه را توضیح می‌دهد که از مهر ۱۴۰۴ اجرا شده است؛ در متن‌های خوانده‌شده، تغییر تازه‌ای در خود این روش گزارش نشده است.

چه چیزی تغییر کرده است؟

مدیر برنامه‌ریزی تلفیقی شرکت ملی گاز، سعید پاک‌سرشت، در مصاحبه با صداوسیما گفته است که در نظام قیمت‌گذاری تازه‌ی بخش خانگی، همه‌ی مشترکان در چهار پله قرار می‌گیرند. او تاریخ این تغییر را مهر سال گذشته اعلام کرده است؛ یعنی زمانی که مشترکان هنوز در ۱۲ پله محاسبه می‌شدند. پلکانی بودن تعرفه تازه نیست، اما تعداد پله‌ها به یک‌سوم کاهش یافته است.

به گفته‌ی پاک‌سرشت، پله‌ی اول شامل مشترکان «خوش‌مصرف» است که در حد الگوی مصرف گاز می‌کنند و حدود ۷۰ درصد مشترکان را در بر می‌گیرد. پله‌ی دوم، با حدود ۱۸ درصد، مشترکانی‌اند که بیش از الگو مصرف می‌کنند اما هنوز در حد متوسط قرار دارند. پله‌ی سوم حدود ۱۰ درصد و پله‌ی چهارم حدود ۲ درصد مشترکان، یعنی پرمصرف‌ترین‌ها، را شامل می‌شود.

به گفته‌ی خبرگزاری مهر، منطق محاسبه این است که تعرفه هر پله مقدار مشخصی دارد و مصرف هر خانوار پله‌به‌پله حساب می‌شود؛ یعنی هر بخش از مصرف با تعرفه‌ی همان پله سنجیده می‌شود. پاک‌سرشت گفته قبض گاز مصرفی «پله به پله افزایش» می‌یابد. مرز پله‌ها هم از میانگین مصرف پنج‌ساله‌ی هر شهر به دست می‌آید، بنابراین مرز پله‌ها در هر شهر متفاوت است.

گزارش منتشرشده مرز پله‌ها را توضیح می‌دهد، اما مبلغ ریالی هر پله، میزان افزایش قبض در شهرهای مختلف و تعداد مشترکانی که با این تغییر به پله‌ی بالاتر می‌روند منتشر نشده است. همچنین روشن نیست این روش چه اثری بر قبوض زمستان امسال دارد. شرکت ملی گاز برای ارزیابی مصرف و پیش‌بینی هزینه‌ی قبض، نشانی سامانه‌ی my.nigc.ir را اعلام کرده است.

محدودیت دانسته‌ها: مبلغ تعرفه‌ی هر پله، مرز دقیق پله‌ها در هر شهر و آمار مشترکان جابه‌جاشده میان پله‌ها در منابع خوانده‌شده نیامده است. اطلاعات این خبر از یک مصاحبه‌ی مدیر یک شرکت دولتی است و هنوز سندی مستقل از آن منتشر نشده است.