گروه هفت در نیویورک از ایران خواست حمایت از حوثی‌ها را متوقف کند

وزیران خارجه گروه هفت در حاشیه مجمع عمومی سازمان ملل در نیویورک از ایران خواستند ارسال سلاح و حمایت از حوثی‌های یمن را متوقف کند. این موضع در شرایطی مطرح شده که حملات در یمن، تهدید علیه عربستان و امنیت کشتیرانی دریای سرخ و باب‌المندب دوباره به یکی از محورهای دیپلماسی هفته سطح‌بالای سازمان ملل تبدیل شده است.

چه اتفاقی افتاده است؟

وزیران خارجه بریتانیا، کانادا، فرانسه، آلمان، ایتالیا، ژاپن و آمریکا در بیانیه‌ای مشترک در جریان نشست‌های مجمع عمومی سازمان ملل، اقدامات نظامی حوثی‌ها را محکوم کردند و از تهران خواستند حمایت تسلیحاتی از این گروه را متوقف کند.

بیانیه گروه هفت همچنین از حوثی‌ها خواست عملیات نظامی، حملات علیه عربستان و تهدید کشتیرانی غیرنظامی را متوقف کنند و به روند سیاسی بازگردند. اهمیت این موضع فقط در محتوای آن نیست؛ انتشار آن در حاشیه UNGA81 نشان می‌دهد پرونده یمن و امنیت مسیرهای دریایی بار دیگر وارد دستورکار هماهنگی قدرت‌های غربی و ژاپن شده است.

آنچه می‌دانیم

درخواست توقف حمایت ایران از حوثی‌ها موضع مشترک وزیران خارجه گروه هفت است. این بیانیه هم‌زمان بر امنیت کشتیرانی و جلوگیری از تشدید درگیری منطقه‌ای تأکید دارد. در روزهای اخیر نیز موضوع باب‌المندب، حملات حوثی‌ها و امنیت عربستان در چند نشست و بیانیه دیپلماتیک مرتبط با هفته مجمع عمومی مطرح شده است.

آنچه هنوز نمی‌دانیم

هنوز روشن نیست این بیانیه به اقدام هماهنگ تازه‌ای علیه ایران یا حوثی‌ها منجر خواهد شد یا در سطح فشار سیاسی باقی می‌ماند. همچنین واکنش رسمی تازه تهران به همین بیانیه مشخص نیست. ادعای حمایت تسلیحاتی ایران از حوثی‌ها موضع گروه هفت است و باید از موضع رسمی ایران، که معمولاً چنین اتهام‌هایی را رد یا متفاوت توصیف می‌کند، تفکیک شود.

چرا الان مهم است؟

زمان انتشار بیانیه مهم است. مجمع عمومی امسال در حالی برگزار می‌شود که هم پرونده ایران و آمریکا، هم تنگه هرمز و هم امنیت دریای سرخ در گفت‌وگوهای دیپلماتیک نیویورک حضور پررنگ دارند. پیوند خوردن پرونده حوثی‌ها با ایران می‌تواند دامنه مذاکرات احتمالی تهران و واشنگتن را از پرونده هسته‌ای و هرمز به امنیت منطقه‌ای نیز گسترش دهد.

تأثیر خبر

اگر گروه هفت این موضع را به فشار هماهنگ سیاسی، تحریمی یا دریایی تبدیل کند، هزینه دیپلماتیک حمایت ادعایی ایران از حوثی‌ها افزایش خواهد یافت. در مقابل، اگر گفت‌وگوهای ایران و آمریکا که هم‌زمان در نیویورک مطرح شده‌اند به سمت یک چارچوب کاهش تنش حرکت کنند، یمن و امنیت کشتیرانی می‌توانند بخشی از معامله بزرگ‌تر منطقه‌ای شوند.

اثر بر ایران

برای تهران، این بیانیه یک علامت مهم است: حتی در صورت پیشرفت گفت‌وگو با آمریکا، پرونده روابط منطقه‌ای ایران از دستورکار غرب خارج نشده است. نحوه پاسخ ایران می‌تواند نشان دهد تهران قصد دارد موضوع حوثی‌ها را از مذاکرات احتمالی جدا نگه دارد یا آن را در چارچوب گسترده‌تر امنیت منطقه‌ای مدیریت کند.

مسیر بعدی

سه نشانه باید دنبال شود: واکنش رسمی وزارت خارجه ایران، هرگونه اقدام تازه گروه هفت یا اعضای آن درباره یمن و کشتیرانی، و اینکه آیا در readoutهای دیدارهای دیپلماتیک نیویورک نام یمن و حوثی‌ها در کنار ایران تکرار می‌شود یا نه.

سناریوها

سناریوی اول: بیانیه در سطح فشار سیاسی باقی می‌ماند و اقدام تازه‌ای در پی ندارد. سناریوی دوم: کشورهای گروه هفت فشار تحریمی یا دریایی را افزایش می‌دهند. سناریوی سوم: پرونده یمن و امنیت کشتیرانی به بخشی از مذاکرات گسترده‌تر کاهش تنش با ایران تبدیل می‌شود.