
۴۰ سرمایهگذار بزرگ درباره ریسک مالی بحران اقلیمی هشدار دادند
نمایندگان صندوقهای بازنشستگی، شرکتهای بیمه و صندوقهای ثروت ملی در COP31 درباره خطرات اقلیمی برای ثبات مالی گفتوگو کردند و سیاستهای بلندمدت خواستند.
مزرعه بادی میدلگروندن دانمارک، ۱ ژوئن ۲۰۱۳؛ تصویر آرشیوی زیرساخت انرژی پاک، نه محل جلسه صندوقهای سرمایهگذاری COP31. عکس Ben Paulos، CC BY 2.0. https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Middelgrunden_wind_farm_DK_2013_B.jpg
نمایندگان ۴۰ صندوق بازنشستگی، شرکت بیمه و صندوق ثروت ملی بزرگ جهان در جریان مذاکرات اقلیمی COP31 در آنتالیای ترکیه نسبت به تبدیل خسارتهای ناشی از تغییرات اقلیمی به یک ریسک فراگیر برای نظام مالی هشدار دادند. این دیدگاه در نشست سرمایهگذاران بلندمدت مطرح شد و محور اصلی بحث، چگونگی کاهش ریسک پروژههای کمکربن و ایجاد سیاستهای باثبات برای جذب سرمایه بود.
در این خبر اقتصادی میخوانید
روزنامه فایننشال تایمز در ۱۵ نوامبر ۲۰۲۶ گزارش داد که نشست نمایندگان این نهادها پشت درهای بسته برگزار شد. حضور ۴۰ سازمان به معنای صدور بیانیه رسمی مشترک با امضای تمام آنها نیست؛ گزارش، نگرانی مطرحشده در جلسه و موضع نمایندگان و برخی شرکتکنندگان را بازتاب میدهد. این تمایز برای سنجش وزن سیاسی و مالی خبر مهم است.
چرا صندوقهای بازنشستگی نگران تغییر اقلیماند؟
صندوق بازنشستگی و بیمهگر، تعهدات مالی بلندمدت دارند و باید داراییهای خود را در افق چند دهه مدیریت کنند. سیل، گرمای شدید، خشکسالی یا طوفان میتواند ارزش ملک، زیرساخت، کسبوکار و اوراق مالی وابسته به آنها را تحت فشار بگذارد. اگر خسارتها در بخشهای مختلف اقتصاد همزمان رخ دهد، ریسک از یک شرکت یا منطقه فراتر میرود و بر ارزش داراییهای نهادهای مالی بزرگ اثر میگذارد.
خطر تنها به خسارت فیزیکی محدود نیست. تغییر سیاستهای انرژی، مقررات انتشار کربن، هزینه بیمه و جابهجایی سرمایه از صنایع آلاینده به فناوریهای پاک نیز میتوانند بر سودآوری شرکتها اثر بگذارند. به همین دلیل سرمایهگذاران در نشست COP31 از ترکیب ریسک فیزیکی و ریسک گذار به اقتصاد کمکربن سخن گفتهاند.
مشکل اصلی کمبود پول است یا نبود پروژه مناسب؟
بخشی از صندوقها میگویند برای تأمین مالی پروژههای اقلیمی در کشورهای درحالتوسعه ظرفیت سرمایهگذاری دارند، اما بسیاری از پروژهها اطلاعات کافی درباره بازده، ریسک حقوقی و تضمین اجرای قراردادها ارائه نمیکنند. نبود قوانین پایدار، نوسان ارز و ابهام درباره سیاستهای انرژی میتواند سرمایهگذاری بلندمدت را دشوار کند.
در گزارش نشست، سرمایهگذاران خواهان مشارکت مستقیمتر با دولتها برای طراحی پروژههایی شدند که از نظر اقتصادی قابل اجرا باشند. مقصود از پروژه قابلسرمایهگذاری، صرفاً طرح مفید برای محیط زیست نیست؛ صندوق بازنشستگی باید نشان دهد سرمایه بیمهشدگان و بازنشستگان با سطحی قابل قبول از ریسک و بازده مدیریت میشود.
گزارش نهاد اصول سرمایهگذاری مسئولانه (PRI) که ۱۳ نوامبر و بر مبنای گفتوگو با ۲۱ مالک دارایی منتشر شد، نیز خواستار حضور پررنگتر صاحبان سرمایه در مذاکره با دولتها شد. این مطالعه مستقل از جلسه ۴۰ نهاد در COP31 است و نباید تعداد شرکتکنندگان آن دو را با هم جمع زد یا آنها را یک نظرسنجی واحد دانست.
نقش بانکهای مرکزی در بحران اقلیمی
اولاف اسلیپن، رئیس بانک مرکزی هلند، در بحثهای اقلیمی تأکید کرده است که سرمایه خصوصی بهتنهایی کافی نیست و دولتها باید سیاستهایی قابل اعتماد و بلندمدت تدوین کنند. به باور او، اقدام هماهنگ زودهنگام میتواند هزینه گذار تا ۲۰۳۰ را در مقایسه با تأخیر چندساله بهطور قابل توجهی کاهش دهد. این برآورد سناریومحور است، نه گزارش از کاهش هزینهای که تاکنون تحقق یافته باشد.
بانک مرکزی و ناظر بیمه به ریسکهایی توجه دارند که امکان انتقال بحران از بخش انرژی یا املاک به نظام اعتباری و بازار سرمایه را افزایش میدهد. اگر داراییهای بزرگ ناگهان ارزش خود را از دست بدهند، فروش اضطراری داراییها و نیاز به نقدینگی میتواند فشار را گستردهتر کند. صندوق بینالمللی پول نیز در گزارش ثبات مالی اکتبر ۲۰۲۶ درباره برخی شکنندگیهای ناشی از تمرکز داراییها و استفاده از ابزارهای مالی در صندوقها و بیمهگران هشدار داده بود؛ این یک زمینه ساختاری است، نه اثبات رخدادن بحران اقلیمی در بازارهای امروز.
در COP31 بحث چگونگی تأمین مالی پروژههای سازگاری با اقلیم و کاهش انتشار ادامه دارد. نتیجه عملی مذاکرات برای صندوقها زمانی قابل سنجش خواهد بود که پروژههای مشخص، مقررات شفاف و تعهدات سرمایهگذاری قابل پیگیری اعلام شود. نشست آنتالیا در این مرحله بیش از هر چیز هشدار درباره ریسک و درخواست برای سیاستگذاری باثبات را نشان میدهد.
منابع
- منبع رسمی International Monetary Fund (IMF)
- منبع رسمی بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران
- منبع تکمیلی فایننشال تایمز؛ نشست ۴۰ نهاد سرمایهگذاری در COP31
- منبع تکمیلی IPE؛ نظرسنجی PRI از ۲۱ مالک دارایی، ۱۳ نوامبر
- منبع تکمیلی UNEP FI؛ برنامه اجلاس بیمه پایدار COP31، آنتالیا
- منبع تکمیلی Wikimedia Commons؛ تصویر آرشیوی مزرعه بادی، CC BY 2.0
اعتبارسنجی
پیوند تأیید همین خبرتازهترینها در اقتصاد
تحلیلها و خبرهای تازهی همین دسته را دنبال کنید.
از مهمترین خبرها و تحلیلها عقب نمانید
خلاصه خبرها و تحلیلهای رونما را هر روز در ایمیل خود دریافت کنید.








