تعرفه چهارپله‌ای گاز خانگی چگونه محاسبه می‌شود؟
شرکت ملی گاز جزئیات تعرفه ۴ پله‌ای گاز خانگی را توضیح داد؛ روشی که از مهر ۱۴۰۴ اجرا می‌شود و مرز هر پله را میانگین مصرف شهر تعیین می‌کند. مبلغ ریالی پله‌ها منتشر نشده است.
کنتور گاز ساخت ایران. عکس از Hadidsazeh، منتشرشده در ویکی‌انبار (Wikimedia Commons) با مجوز Creative Commons از نوع Attribution-ShareAlike.
شرکت ملی گاز ایران ۱۴ آبان ۱۴۰۵ جزئیات روشی را توضیح داد که از مهر ۱۴۰۴ اجرا می‌شود: تعرفه گاز خانگی از ۱۲ پله به ۴ پله رسیده و مصرف هر خانوار با میانگین مصرف شهر خودش سنجیده می‌شود. به گفته مدیر برنامه‌ریزی تلفیقی این شرکت، بیشتر مشترکان در پله‌ی اول قرار دارند و هر پله‌ی بالاتر نرخ گران‌تری دارد.
در این خبر اقتصادی می‌خوانید
در یک نگاه
- تعداد پله‌های تعرفه گاز خانگی از ۱۲ به ۴ پله رسیده؛ به گفته مدیر برنامه‌ریزی تلفیقی شرکت ملی گاز، از مهر سال گذشته (منبع: خبرگزاری مهر، ۱۴ آبان ۱۴۰۵).
- مرز هر پله بر پایه میانگین مصرف پنج‌ساله‌ی هر شهر تعیین می‌شود؛ حدود ۱۲۰۰ تا ۱۳۰۰ شهر جای پنج اقلیم قبلی را گرفته‌اند (منبع: ایلنا، آذر ۱۴۰۴).
- مرز پله‌ها ماه‌به‌ماه محاسبه می‌شود، یعنی ۱۲ بازه به‌جای دو بازه‌ی سرد و گرم (منبع: ایلنا).
- حدود ۷۰ درصد مشترکان در پله‌ی اول و حدود ۲ درصد در پله‌ی چهارم قرار دارند؛ ایلنا این سهم‌ها را برآورد نامیده است (منبع: مهر و ایلنا).
- در منابع خوانده‌شده، مبلغ ریالی هر پله منتشر نشده است.
چه تغییری رخ داده است؟
پاک‌سرشت، مدیر برنامه‌ریزی تلفیقی شرکت ملی گاز ایران، در مصاحبه با صداوسیما گفته است که همه مشترکان خانگی اکنون در چهار پله قرار می‌گیرند و مصرف هر مشترک با تعرفه‌ی همان پله حساب می‌شود. به گفته‌ی او، مبلغ قبض از مهر سال گذشته پله‌به‌پله بالا می‌رود؛ یعنی هرچه مصرف به پله‌های بالاتر برسد، بخش بیشتری از آن با نرخ گران‌تر محاسبه می‌شود.
مرز پله‌ها کجاست؟
مرز پله‌ها به این شرح است: مصرف کمتر از ۵۰ درصد میانگین شهر در پله‌ی اول، ۵۰ تا ۷۵ درصد در پله‌ی دوم، ۷۵ تا ۹۵ درصد در پله‌ی سوم و بیشتر از ۹۵ درصد در پله‌ی چهارم قرار می‌گیرد. مبنای مقایسه خانوار با همشهری‌هایش است، نه با منطقه‌ی اقلیمی؛ در نظام قبلی پنج اقلیم هواشناسی مبنا بود و در برخی مناطق ایستگاه هواشناسی وجود نداشت. ایلنا می‌نویسد مرز هر شهر از روی مصرف پنج سال گذشته به‌دست می‌آید.
| پله | مصرف نسبت به میانگین شهر | سهم اعلام‌شده از مشترکان |
|---|---|---|
| پله‌ی اول | کمتر از ۵۰ درصد | حدود ۷۰ درصد |
| پله‌ی دوم | ۵۰ تا ۷۵ درصد | حدود ۱۸ درصد |
| پله‌ی سوم | ۷۵ تا ۹۵ درصد | حدود ۱۰ درصد |
| پله‌ی چهارم | بیشتر از ۹۵ درصد | حدود ۲ درصد |
سهم‌ها برآورد شرکت ملی گاز است و مرز پله‌ها بر اساس گزارش ایلنا آمده است. جمع سهم‌ها ۱۰۰ درصد است.
فاصله‌ی پله‌ها چقدر است؟
پاک‌سرشت برای نشان دادن فاصله‌ی پله‌ها مثالی فرضی زد: اگر تعرفه‌ی پله‌ی چهارم ۱۰۰ باشد، پله‌ی اول یک‌صدم آن، پله‌ی دوم سه درصد و پله‌ی سوم دوازده درصد خواهد بود. این مثال فرضی است و تعرفه‌ی ریالی هیچ پله‌ای در منابع خوانده‌شده نیامده؛ بنابراین از روی آن نمی‌توان مبلغ قبض یک خانوار را حساب کرد. مشترکان می‌توانند مصرف خود را در my.nigc.ir با الگوی استاندارد شهرشان مقایسه کنند.
در زمستان چه اتفاقی می‌افتد؟
در فصل سرد، عبور مصرف از میانگین شهر می‌تواند قبض را به پله‌ی گران‌تر ببرد. سایت تحلیلی نبض قیمت می‌نویسد گرمایش ساختمان‌های بزرگ، عایق‌بندی ضعیف و موتورخانه‌های قدیمی بیشتر در معرض این جابه‌جایی‌اند. این توصیف تحلیلی است؛ آماری مستقل درباره‌ی تعداد خانوارهایی که در زمستان به پله‌ی بالاتر می‌روند در منابع خوانده‌شده منتشر نشده است.
زمان اجرای روش و جدول تعرفه
پاک‌سرشت زمان اجرای روش را مهر ۱۴۰۴ اعلام کرده است. گزارش ایلنا در آذر ۱۴۰۴ منتشر شده، اما تاریخ انتشار این گزارش به معنی تاریخ تصویب مقررات نیست. مبلغ ریالی هر پله و جدول کامل تعرفه در منابع خوانده‌شده این مطلب درج نشده است.
نویسنده اقتصادی Economic Writerr متمرکز بر تحلیل بازارها، سیاست‌های پولی و اثر تصمیمات اقتصادی بر زندگی روزمره.
مطالب مرتبط
انرژی · ۱۴ آبان ۱۴۰۵نفت پس از انتخابات آمریکا زیر ۱۰۰ دلار رفت؛ بازار دقیقاً روی چه چیزی از جنگ ایران شرط می‌بندد؟
اقتصاد · ۱۴ آبان ۱۴۰۵قطر برای بیمه درآمدش در برابر بسته‌شدن هرمز، بزرگ‌ترین خریدار ال‌ان‌جی آمریکا می‌شود
انرژی · ۱۴ آبان ۱۴۰۵