بورس ژاپن و کره جنوبی نزدیک ۶ درصد ریخت؛ فروش سهام هوش مصنوعی به تایوان هم رسید

بازارهای سهام شرق آسیا روز جمعه ۶ نوامبر ۲۰۲۶ پس از سقوط سنگین سهام فناوری در آمریکا با موج فروش روبه‌رو شدند. شاخص نیکی ۲۲۵ ژاپن با حدود ۵٫۹۶ درصد افت در سطح ۵۷٬۴۳۴٫۷۷ واحد بسته شد و شاخص کسپی کره جنوبی با افت ۶٫۰۲ درصدی به ۵٬۰۵۹٫۶۹ واحد رسید. شاخص تایکس تایوان نیز با افت ۴٫۵۱ درصدی در سطح ۳۹٬۷۰۱٫۶۴ واحد پایان یافت. شدت افت در جریان معاملات از ارقام پایانی بیشتر بود.

این ارقام مربوط به پایان نشست معاملاتی روز جمعه در بازارهای آسیایی‌اند؛ گزارش‌های اولیه که از ریزش بیش از هشت‌درصدی کسپی و تایوان خبر می‌دادند، به کف‌های موقت قیمت در ساعت‌های آغازین معاملات اشاره داشتند. تفاوت «بیشترین افت در طول روز» با «درصد تغییر هنگام بسته‌شدن بازار» برای درک اندازه واقعی شوک ضروری است.

چه اتفاقی در سه بورس اصلی رخ داد؟

کسپی در ابتدای معاملات بیش از هشت درصد پایین رفت و سازوکار توقف اضطراری بازار فعال شد؛ معاملات برای ۲۰ دقیقه متوقف شدند. گزارش رویترز و بلومبرگ نشان می‌دهد افت ژاپن نیز در بخش‌هایی از روز از شش درصد فراتر رفت و تایوان در جریان معاملات به کاهش حدود هشت تا نه درصد رسید. سپس با برگشت نسبی خریداران، افت پایانی هر سه بازار کوچک‌تر از کف روز شد.

چرا فروش سهام فناوری آمریکا به آسیا سرایت کرد؟

در بازار آمریکا، نگرانی از بازده سرمایه‌گذاری‌های بسیار بزرگ در مراکز داده و تجهیزات هوش مصنوعی از قبل وجود داشت. پس از انتخابات میان‌دوره‌ای و پیروزی دموکرات‌ها در کنگره، گمانه‌زنی درباره نظارت سخت‌گیرانه‌تر بر صنعت هوش مصنوعی و مجوزهای مراکز داده نیز به ریسک‌های مورد توجه معامله‌گران افزوده شد. این نگرانی‌ها پیش‌بینی فعالان بازارند و نباید آن‌ها را با مقرراتی که هنوز تصویب نشده‌اند یکی گرفت.

برای شرکت‌هایی که تراشه حافظه، پردازنده، تجهیزات ساخت تراشه و قطعات مراکز داده می‌فروشند، تغییر انتظارات درباره سرعت سرمایه‌گذاری شرکت‌های بزرگ آمریکایی مستقیماً بر برآورد تقاضا اثر می‌گذارد. به همین دلیل سهام فناوری در کره جنوبی، تایوان و ژاپن هم‌زمان زیر فشار قرار گرفت؛ هرچند درآمد، سود و ترکیب مشتریان شرکت‌ها یکسان نیست.

افت بازار یک شاخص به معنای سقوط هم‌اندازه اقتصاد آن کشور یا کاهش واقعی و فوری فروش همه شرکت‌های بورسی نیست. شاخص‌ها قیمت‌های معاملاتی و انتظار سرمایه‌گذاران درباره آینده را بازتاب می‌دهند و در دوره‌های پرنوسان ممکن است سریع‌تر از داده‌های واقعی فروش و تولید تغییر کنند.

شرکت‌های تراشه‌ساز چه سهمی در این شوک داشتند؟

گزارش‌های روز جمعه از فشار شدید بر سازندگان تراشه از جمله سامسونگ الکترونیکس و اس‌کی هاینیکس در کره جنوبی و شرکت TSMC در تایوان حکایت دارند. ژاپن نیز با کاهش سهام گروه سافت‌بانک و شرکت‌های مرتبط با تجهیزات نیمه‌هادی مواجه شد. هم‌زمان شاخص‌های چین و هنگ‌کنگ نیز افت کردند، اما شدت کاهش آن‌ها در معاملات مورد اشاره از سه بازار اصلی کمتر بود.

هم‌زمانی کاهش این سهم‌ها نشان می‌دهد سرمایه‌گذاران زنجیره تأمین هوش مصنوعی را به‌عنوان یک موضوع مشترک ریسک‌پذیری ارزیابی می‌کنند. با این حال از افت یک روز نمی‌توان نتیجه گرفت سفارش مراکز داده لغو شده یا درآمد شرکت‌ها قطعاً کاهش خواهد یافت؛ برای این نتیجه باید آمار سفارش‌ها و گزارش‌های مالی آینده منتشر شود.

وضعیت هفته آینده به چه چیزهایی وابسته است؟

بازار اکنون در انتظار اطلاعات تازه درباره سیاست‌های هوش مصنوعی آمریکا، هزینه‌های سرمایه‌ای شرکت‌های بزرگ فناوری، گزارش‌های مالی سازندگان نیمه‌هادی و تغییرات قیمت سهام در آغاز هفته آینده است. اگر نگرانی از بازده سرمایه‌گذاری‌ها ادامه پیدا کند، نوسان بالا می‌تواند پایدار بماند؛ اما بخشی از ریزش شدید ابتدایی امروز نیز در پایان معاملات جبران شد.

رونما پیش‌تر درباره افت سهام تراشه و هوش مصنوعی در وال‌استریت نوشته است. رویداد امروز مرحله تازه‌ای از سرایت این فشار به بورس‌های شرق آسیاست. ارقام این گزارش پایان معاملات ۶ نوامبر را نشان می‌دهند و با داده لحظه‌ای روزهای بعد جایگزین نمی‌شوند.